༄༅། །ལྷག་པའི་བསམ་པ་བརྟན་པའི་ལེའུ།
Το
Περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια
Dṛḍhādhyāśayaparivarta vajrasattva
འཕགས་པ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་བརྟན་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།
’phags
pa lhag pa’i bsam pa brtan pa’i le’u zhes bya ba theg pa chen po’i mdo
Η ευγενής Μαχαγιάνα Σούτρα Το Περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια
Dṛḍhādhyāśayaparivartanāmamahāyānasūtra
· Toh
224 ·
Degé
Kangyur, τόμος 63 (mdo sde, dza), φύλλα 164.a–173.b
84000: Translating the Words of the Buddha
Περίληψη
Ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια ξεκινά ένα πρωί για να μαζέψει ελεημοσύνη στην πόλη Ρατζαγκρίχα. Αντικρίζοντας εκεί την πανέμορφη κόρη ενός εμπόρου, κυριεύεται από έλξη. Ανίκανος να καταστείλει τα συναισθήματά του, σπεύδει έξω από την πόλη με μια άδεια κούπα ελεημοσύνης—αλλά διαπιστώνει ότι καταδιώκεται από ένα ομοίωμα της κόρης του εμπόρου, το οποίο έχει προβάλει ο Βούδας. Έντρομος, ο Μποντισάτβα ρωτά τον Ευλογημένο για τη φύση αυτών των γεγονότων, ο οποίος στη συνέχεια δίνει μια διδασκαλία για τη μη-δυαδικότητα, εστιάζοντας στον εσφαλμένο τρόπο με τον οποίο ορισμένοι μοναχοί, μοναχές, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες εκλαμβάνουν το μονοπάτι ως μέσο διαφυγής. Στο κλείσιμο του λόγου, οκτώ μεγάλοι μαθητές εξυμνούν ο καθένας τη διδασκαλία, ως κάτι που αναπτύσσει μέσα στους άλλους, τη δική τους κορυφαία αρετή.
Ευχαριστίες
Αυτή
η έκδοση ολοκληρώθηκε υπό την αιγίδα και την επίβλεψη του 84000: Translating
the Words of the Buddha.
Το
κείμενο μεταφράστηκε, επιμελήθηκε και εισήχθη από τη μεταφραστική ομάδα του
84000. Η Sophie McGrath πραγματοποίησε τη μετάφραση και έγραψε την εισαγωγή.
Έγινε αντιπαραβολή με το θιβετανικό κείμενο από τη Laura Goetz. Ο Nathaniel
Rich και ο John Canti επιμελήθηκαν τη μετάφραση και την εισαγωγή, και η Dawn
Collins έκανε τη διορθωτική επιμέλεια του κειμένου. Ο Sameer Dhingra ήταν
υπεύθυνος για τη διαδικασία της ψηφιακής έκδοσης.
Εισαγωγή
Το
περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια είναι μια σχετικά σύντομη σούτρα που
αρχίζει παρουσιάζοντας τον Μποντισάτβα μοναχό Ντρινταντγιάσαγια, ο οποίος ερωτεύεται
κεραυνοβόλα την κόρη ενός εμπόρου κατά τη διάρκεια ενός γύρου για ελεημοσύνη.
Προσπαθεί να θεραπεύσει την επιθυμία του με σκέψεις για την ασχήμια του σώματός
της αλλά αποτυγχάνει, και έτσι απομακρύνεται από την παρουσία της χωρίς να
λάβει ελεημοσύνη. Ο Βούδας, ο οποίος βρίσκεται κοντά, γνωρίζει την κατάσταση
του Ντρινταντγιάσαγια και, προκειμένου να τον τιθασεύσει, τον καταδιώκει με ένα
ομοίωμα της πανέμορφης κοπέλας. Ο Μποντισάτβα τρέπεται σε φυγή έντρομος, αλλά
το ομοίωμα τον προφταίνει και του λέει ότι η φυγή δεν πρόκειται να βοηθήσει—μόνο
η εγκατάλειψη της επιθυμίας του θα το κάνει. Έντρομος, ο Μποντισάτβα
Ντρινταντγιάσαγια πηγαίνει στον Βούδα για να ζητήσει μια διδασκαλία μέσω της
οποίας θα μπορέσει να κατανοήσει τη φύση αυτών των γεγονότων.
Τώρα που ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια είναι έτοιμος
για μια τέτοια διδασκαλία, ο Βούδας δίνει μια σύντομη αλλά κατηγορηματική και
βαθιά διδασκαλία για τη μη-δυαδικότητα, χρησιμοποιώντας τις αναλογίες μιας
μαγικής ψευδαίσθησης, ενός ονείρου, ενός αντικατοπτρισμού, μιας αντανάκλασης,
του γιου μιας στείρας γυναίκας και μιας οπτικής παραίσθησης. Κάθε αναλογία
χρησιμοποιείται για να υποδείξει τον εσφαλμένο τρόπο με τον οποίο ορισμένοι
μοναχοί, μοναχές, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες που παρίστανται στο
ακροατήριο, αντιλαμβάνονται πράγματα που στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν, και
αναλύουν για το αν θα πρέπει να τα αποδεχτούν ή να τα απορρίψουν, να τα
επιβεβαιώσουν ή να τα αρνηθούν. Για αυτούς τους ασκούμενους, ο Βούδας δηλώνει
επανειλημμένα: «Δεν θα έλεγα ότι τέτοιοι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι·
ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.» Δηλώνει ότι μόνο μια
μη-δυαδική προσέγγιση είναι ο σωστός τρόπος άσκησης: από τη σκοπιά του
νταρμαντάτου,
δεν πρέπει κανείς να αποδέχεται, να απορρίπτει, να αρνείται ή να επιβεβαιώνει
κανένα φαινόμενο.
Αν
και δεν σώζεται σανσκριτικό χειρόγραφο για Το περιστατικό με τον
Ντρινταντγιάσαγια, το έργο ήταν ξεκάθαρα γνωστό στους Ινδούς μελετητές και
μάλιστα κατέχει την ιδιαιτερότητα να αναφέρεται ως αυθεντικό κείμενο των γραφών
σε διάφορες πραγματείες, τόσο της Μαντιάμακα όσο και της βουδικής φύσης. Ένα
μεγαλύτερο τμήμα αυτού του κειμένου παρατίθεται στο εικοστό τρίτο κεφάλαιο του
έργου Οι Καθαροί Λόγοι (Prasannapadā, Toh 3860) του Τσαντρακίρτι, απ’ το
οποίο σώζονται πολλαπλά σανσκριτικά χειρόγραφα. Αυτή η παράθεση γίνεται στο
σχολιασμό για τον στίχο 14 του κεφαλαίου «Εξέταση των Σφαλμάτων» της Θεμελιώδους
Πραγματείας για τη Μέση Οδό (Mūlamadhyamakakārikā, Toh 3824) του
Ναγκαρτζούνα.
Το
περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια έχει επίσης
χρησιμοποιηθεί ως πηγή για τα πρώτα τρία από τα επτά βάτζρα σημεία στο
Ratnagotravibhāga (Toh 4024) του Μαϊτρέγια—δηλαδή, Βούδας, Ντάρμα και Σάνγκα.
Ο πεζός σχολιασμός (vyākhyā, Toh 4025) στους ριζικούς στίχους, τον οποίο η
θιβετανική παράδοση αποδίδει στον Ασάνγκα, παραθέτει το ακόλουθο απόσπασμα από
μια ενότητα -κοντά στο τέλος της σούτρας, που περιγράφει την εμπιστευτική
ανάθεση του κειμένου στον Ανάντα,
«Ανάντα,
ο Τατάγκατα είναι μη επιδείξιμος. Δεν μπορεί να ιδωθεί με τα μάτια. Ανάντα, το
Ντάρμα είναι άφατο. Δεν μπορεί να ακουστεί με τα αυτιά. Ανάντα, η Σάνγκα είναι
μη σύνθετη. Δεν μπορεί να τιμηθεί με σώμα, λόγο ή νου.»
Το
Σχόλιο Για το Νόημα των Λέξεων
(rgyud bla ma’i tshig don rnam par ’grel pa) που είναι ένα από τα πιο πρώιμα
σχόλια στα θιβετανικά πάνω στο Ratnagotravibhāga και τον σχολιασμό του, το οποίο δεν φέρει όνομα συγγραφέα,
αναφέρει ότι αυτό το απόσπασμα της σούτρας χρησιμοποιείται ως πηγή για τα τρία
πρώτα βάτζρα σημεία, επειδή υποδεικνύει ότι αυτά είναι δύσκολο να τα
πραγματώσει κανείς χωρίς εννοιολογικές διακρίσεις, κάτι που αποτελεί το
θεμελιώδες χαρακτηριστικό και των επτά βάτζρα σημείων.
Η
ίδια η σούτρα δεν σχετίζεται- ως προς το θέμα της- με κάποια από τις πηγές της
διδασκαλίας για τη βουδική φύση, αλλά επειδή παρατίθεται από τον Ασάνγκα στον
σχολιασμό του, έχει συμπεριληφθεί σε καταλόγους με σούτρες «του τελικού
νοήματος» (θιβ. nges don) από διάφορους Θιβετανούς σχολιαστές, όπως ο Rinchen
Yeshé (δέκατος τρίτος/δέκατος τέταρτος αιώνας) και ο Gorampa Sönam Sengé
(1429–89).
Αυτή
η σούτρα εμφανίζεται σε όλα τα Κανγκιούρ με τον ίδιο θιβετανικό τίτλο, lhag
pa’i bsam pa brtan pa’i le’u, αλλά με δύο διαφορετικούς σανσκριτικούς τίτλους:
Sthīrādhyāśayaparivarta και Dṛḍhādhyāśayaparivarta. Ορισμένα Κανγκιούρ δεν
δίνουν σανσκριτικό τίτλο. Η σούτρα παρατίθεται σε σανσκριτικά χειρόγραφα του
Ratnagotravibhāgavyākhyā με τον τίτλο Dṛḍhādhyāśayaparivarta και στο έργο Οι
Καθαροί Λόγοι του Τσαντρακίρτι με τον τίτλο Dṛḍhādhyāśayaparipṛcchā στο
κεφάλαιο 1, αλλά Dṛḍhāśayaparipṛcchā στο κεφάλαιο 23. Δεδομένων αυτών των
αναφορών στη σανσκριτική γραμματεία, είναι πιθανό ο τίτλος
Sthīrādhyāśayaparivarta να αποτελεί αντίστροφη μετάφραση από τα θιβετανικά.
Σύμφωνα
με τον κολοφώνα, Το περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια μεταφράστηκε
στα θιβετανικά από τους Ινδούς διδασκάλους Surendrabodhi και Prajñāvarman και
τον Θιβετανό Yeshé Dé. Ο τίτλος είναι καταχωρημένος στους αυτοκρατορικούς
καταλόγους Denkarma (ldan dkar ma) και Phangthangma (’phang thang ma) των αρχών
του ένατου αιώνα, αλλά και στους δύο, καθώς και στους καταλόγους κανονικών
κειμένων που συνέταξαν ο Chomden Rikpai Raltri και ο Butön κατά τον δέκατο
τρίτο και δέκατο τέταρτο αιώνα αντίστοιχα, το αντίστοιχο κείμενο αναφέρεται ότι
έχει τέσσερα bam po (τεύχη), δηλαδή ότι είναι πολύ μεγαλύτερο από το παρόν
κείμενο, οπότε δεν μπορούμε να είμαστε απολύτως βέβαιοι ότι αυτό το κείμενο
είναι εκείνο στο οποίο γίνεται αναφορά. Παρά τις ασυμφωνίες αυτές, φαίνεται
αρκετά πιθανό ότι είχε μεταφραστεί μέχρι τις αρχές του ένατου αιώνα. Δεν
υπάρχει στον κινεζικό κανόνα.
Αυτή
η αγγλική μετάφραση προετοιμάστηκε με βάση τη θιβετανική μετάφραση στο Kangyur
του Degé, σε συνεννόηση με τη Συγκριτική Έκδοση (θιβ. dpe bsdur ma) και την
έκδοση του Kangyur από το Stok Palace. Η μετάφραση και η σανσκριτική κριτική
έκδοση του Arihiro Kosaka (2021) για το εικοστό τρίτο κεφάλαιο του έργου Οι
Καθαροί Λόγοι του Τσαντρακίρτι, το οποίο (όπως αναφέρθηκε παραπάνω)
περιέχει μια εκτενή παράθεση από αυτή τη σούτρα, αποδείχθηκαν χρήσιμες για αυτή
τη μετάφραση.
Η Ευγενής Μαχαγιάνα Σούτρα, Το Περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια
Υποκλίνομαι σε όλους τους Βούδες και τους Μποντισάτβα!
Έτσι άκουσα κάποτε. Ο Ευλογημένος διέμενε στην Κορυφή του Γύπα, στη Ρατζαγκρίχα, μαζί με μια μεγάλη μοναστική σάνγκα από 1.250 μοναχούς και 500 Μποντισάτβα.
Εκείνο τον καιρό, νωρίς το πρωί, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια φόρεσε τα πάνω και κάτω ράσα του και, κρατώντας την κούπα ελεημοσύνης του, πήγε στη Ρατζαγκρίχα. Ενώ ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια έκανε τον γύρο του- από σπίτι σε σπίτι στην πόλη της Ρατζαγκρίχα για ελεημοσύνη, είδε μια κοπέλα μέσα στο σπίτι ενός εμπόρου. Ήταν όμορφη, εμφανίσιμη, με την πιο λαμπερή και εξαιρετική όψη. Βλέποντας αυτή την κοπέλα, κυριεύτηκε από τους πόνους της επιθυμίας. Όσο κι αν έλεγε στον εαυτό του να εστιάσει την προσοχή του στην ασχήμια της, το μόνο που μπορούσε να κάνει ήταν να σκέφτεται την ομορφιά της. Έτσι, νιώθοντας καταβεβλημένος από το πάθος του, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια δεν δέχτηκε ελεημοσύνη από εκείνο το σπιτικό και έφυγε από την πόλη της Ρατζαγκρίχα με μια άδεια κούπα ελεημοσύνης.
Προσπαθούσε να μην αφήσει τις ερωτικές του σκέψεις να του έρθουν στο μυαλό, αλλά δεν μπορούσε να τις διώξει με τη δύναμη κάποιου
συλλογισμού του. Επειδή το καθαρό θείο μάτι του Ευλογημένου υπερβαίνει το ανθρώπινο, είδε ότι ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια είχε σκέψεις γεμάτες επιθυμία και δεν μπορούσε να τις διώξει με τη δύναμη κάποιου συλλογισμού του.
Προκειμένου να εκπαιδεύσει τον Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια, ο Ευλογημένος πρόβαλε μια κοπέλα ίδια ακριβώς με την κόρη του εμπόρου, στον ίδιο ακριβώς δρόμο που βάδιζε και ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια.
Βλέποντας την προβολή της κοπέλας, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια ρώτησε: «Ευγενή κόρη, πού πηγαίνεις;»
«Πηγαίνω όπου πηγαίνεις κι εσύ», απάντησε η προβολή της κοπέλας.
Τότε ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια τράπηκε σε φυγή από φόβο και τρόμο, καταφεύγοντας πάνω σε μια απροσπέλαστη κορυφή λόφου. Όμως η προβολή της κοπέλας τον ακολούθησε πάνω σε εκείνη την απροσπέλαστη κορυφή του λόφου.
Εξαντλημένος, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια κάθισε κάτω. Η προβολή της κοπέλας κάθισε μπροστά από τον Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια και, καθώς καθόταν εκεί, είπε αυτούς τους στίχους:
Εγκατάλειψέ με μέσα στον νου σου!
Τι ωφελεί να ξεφεύγεις με το σώμα σου;
Το σώμα του Ντρινταντγιάσαγια που τρέπεται σε φυγή
δεν είναι αυτό που θα τον απαλλάξει από την επιθυμία.
1.10 Με αυτά τα λόγια, η προβολή της κοπέλας έπεσε από την απρόσιτη κορυφή του λόφου. Καθώς έπεφτε ορμητικά προς τα κάτω, διαμελίστηκε: το κεφάλι της πήγε προς τη μία κατεύθυνση, τα χέρια της προς μια άλλη και τα πόδια της αλλού. Όλα τα μέλη της και τα υπόλοιπα μέρη του σώματός της αποσυντέθηκαν. Όπως ακριβώς το χιόνι που όταν το αγγίξεις θερμαίνεται, λιώνει και απορροφάται από το έδαφος, έτσι, με τον ίδιο τρόπο, εξαφανίστηκε και η προβολή της κοπέλας.
Καθώς ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια δεν μπορούσε πλέον να δει την προβολή της κοπέλας, οι γεμάτες επιθυμία σκέψεις του καταλάγιασαν και άρχισε να νιώθει βαθιά λύπη.
Βαθιά περίλυπος καθώς ήταν, συλλογίστηκε τους στίχους που είχε πει η προβολή της κοπέλας και σκέφτηκε: «Θα ρωτήσω τον Ευλογημένο για όλα όσα συνέβησαν. Όταν το κάνω αυτό, ο Ευλογημένος, γνωρίζοντας τον νου μου, θα δώσει σίγουρα μια διδασκαλία μέσω της οποίας θα πραγματώσω καθαρά το Ντάρμα».
Αφήνοντας την απρόσιτη αυτή κορυφή του λόφου, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια πήγε εκεί όπου βρισκόταν ο Ευλογημένος. Έγειρε το κεφάλι του στα πόδια του Ευλογημένου και κάθισε στη μία πλευρά.
Εκείνη την εποχή, ο Ευλογημένος δίδασκε το Ντάρμα ενώ τον τιμούσαν οι ακολουθίες πολλών εκατοντάδων χιλιάδων που τον περιέβαλλαν. Όταν ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια κατάλαβε ότι ο Ευλογημένος είχε τελειώσει τον λόγο του, έριξε το επάνω ένδυμά του πάνω από τον έναν ώμο και γονάτισε στο έδαφος. Με ενωμένες τις παλάμες υποκλίθηκε προς τον Ευλογημένο και τον ρώτησε για όλα όσα είχαν συμβεί.
Ο Ευλογημένος είπε: «Ευγενή Γιε, αυτό ακριβώς συμβαίνει με όποιον επιζητά να χρησιμοποιήσει το μονοπάτι ως μέσο διαφυγής. Ο Τατάγκατα, Ευγενή Γιε, δεν έχει πει ότι η επιθυμία εξαλείφεται με την εξάλειψη εκείνου που επιθυμεί κανείς. Παρομοίως, ο Τατάγκατα δεν έχει πει ότι το μίσος και η άγνοια εξαλείφονται με την εξάλειψη εκείνου που μισεί κανείς ή εκείνου για το οποίο έχει άγνοια. Γιατί αυτό; Ευγενή Γιε, ο Τατάγκατα δεν διδάσκει το Ντάρμα επειδή υπάρχει κάτι για να εγκαταλειφθεί ή για να αποκτηθεί. Δεν το διδάσκει επειδή υπάρχει κάτι για να γνωρίσει, να εγκαταλείψει, να καλλιεργήσει, να βιώσει ή να πραγματώσει κανείς, ή μια σαμσάρα για να αφήσει, μια νιρβάνα για να πάει, ή οτιδήποτε για να αρνηθεί, να επιβεβαιώσει ή να διαχωρίσει.
Ευγενή Γιε, ο δυαδικός διαχωρισμός δεν είναι η αληθινή φύση των Τατάγκατα. Οι άνθρωποι που διάγουν τον βίο τους δυαδικά, δεν βρίσκονται στη σωστή πορεία. Ευγενή Γιε, τι είναι δυαδικό; Η σκέψη "Θα εγκαταλείψω την επιθυμία" είναι δυαδική. Οι σκέψεις "Θα εγκαταλείψω το μίσος" και "Θα εγκαταλείψω την άγνοια" είναι δυαδικές. Οι άνθρωποι που διάγουν τον βίο τους με αυτόν τον τρόπο, δεν βρίσκονται στη σωστή πορεία και θα πρέπει να λέγεται ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Ευγενή Γιε, αυτό μπορεί να δειχθεί με το ακόλουθο παράδειγμα: ας υποθέσουμε ότι ένας μάγος εμφανίζει μια χορεύτρια σε μια παράσταση, και ένας συγκεκριμένος άνδρας κυριεύεται από επιθυμία βλέποντας τη μαγικά δημιουργημένη γυναίκα. Με τον νου κυριευμένο από την επιθυμία, γεμάτος φόβο και ντροπή μπροστά στο πλήθος, σηκώνεται από τη θέση του και αποχωρεί· αφού απομακρυνθεί, εστιάζει στην ασχήμια αυτής της γυναίκας, καθώς και στην παροδικότητα, τη δυστυχία, την κενότητα και την έλλειψη εαυτού. Ευγενή Γιε, τι πιστεύεις; Εκείνος ο άνδρας βρισκόταν σε σωστό δρόμο ή σε λάθος δρόμο;»
Ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια απάντησε: «Ευλογημένε, οι προσπάθειες εκείνου του ανθρώπου να εστιάσει στην ασχήμια μιας ανύπαρκτης γυναίκας και στην παροδικότητα, τη δυστυχία, την κενότητα και την έλλειψη εαυτού, θα ήταν λανθασμένες».
Ο Ευλογημένος είπε: «Ευγενή Γιε, εδώ υπάρχουν ορισμένοι μοναχοί, μοναχές, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες που εστιάζουν στην ασχήμια φαινομένων που δεν έχουν γεννηθεί και δεν έχουν αναδυθεί, και εστιάζουν στην παροδικότητα, τη δυστυχία, την κενότητα και την έλλειψη εαυτού: [αυτοί] θα πρέπει να θεωρούνται ακριβώς σαν εκείνον τον άνδρα. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
1.20 Ευγενή Γιε, αυτό μπορεί να εξηγηθεί με το ακόλουθο παράδειγμα: ας υποθέσουμε ότι ένας άνθρωπος αποκοιμιέται και ονειρεύεται ότι η σύζυγος του ηγεμόνα βρίσκεται στο σπίτι του και ότι πλαγιάζει μαζί της. Επειδή η διαυγής του επίγνωση έχει εξασθενήσει, αναρωτιέται μήπως τον σκοτώσουν, και έχοντας αυτή την ιδέα, η σκέψη "Μήπως το έμαθε ο βασιλιάς; Θα έρθει να με δολοφονήσει!" τον τρομάζει και τρέπεται σε φυγή έντρομος. Τι πιστεύεις για αυτό; Με το να τρομάξει και να τραπεί σε φυγή έντρομος, πιστεύεις ότι θα απελευθερωνόταν από τον φόβο που έχει εξαιτίας της συζύγου του ηγεμόνα;»
«Όχι, Ευλογημένε», απάντησε εκείνος. «Γιατί; Επειδή Ευλογημένε, εκείνος ο άνθρωπος αντιλήφθηκε μια γυναίκα εκεί όπου δεν υπήρχε γυναίκα και φαντάστηκε κάτι που δεν υπήρχε πραγματικά».
Ο Ευλογημένος είπε: «Ευγενή Γιε, εδώ υπάρχουν ορισμένοι μοναχοί, μοναχές, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες που αντιλαμβάνονται επιθυμία εκεί όπου δεν υπάρχει επιθυμία. Φοβούμενοι τους κινδύνους της επιθυμίας, επιζητούν να διαφύγουν από την επιθυμία. Παρομοίως, αντιλαμβάνονται μίσος εκεί όπου δεν υπάρχει μίσος, και αντιλαμβάνονται άγνοια εκεί όπου δεν υπάρχει άγνοια. Φοβούμενοι τους κινδύνους της άγνοιας, επιζητούν να διαφύγουν από την άγνοια. Θα πρέπει να θεωρούνται ακριβώς σαν εκείνον τον άνδρα. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Ευγενή Γιε, στο παράδειγμα αυτό έτσι έχουν τα πράγματα: εκεί όπου τίποτα δεν υπάρχει, εκείνος ο άνθρωπος επιθέτει κάτι, αντιλαμβανόμενος έτσι κίνδυνο εκεί όπου δεν υπάρχει κίνδυνος. Παρομοίως, Ευγενή Γιε, μη γνωρίζοντας ποια είναι η σφαίρα της επιθυμίας, τα ανώριμα απλά όντα, φοβούνται τους κινδύνους της σφαίρας της επιθυμίας και επιζητούν να διαφύγουν από τη σφαίρα της επιθυμίας. Μη γνωρίζοντας ότι η σφαίρα του μίσους είναι τη σφαίρα της μη ύπαρξης, φοβούνται τους κινδύνους της σφαίρας του μίσους και επιζητούν να διαφύγουν από αυτό που είναι η
σφαίρα της μη ύπαρξης. Μη γνωρίζοντας ότι η σφαίρα της άγνοιας είναι η σφαίρα της κενότητας, φοβούνται τους κινδύνους της σφαίρας της άγνοιας και επιζητούν να διαφύγουν από αυτό που είναι η
σφαίρα της κενότητας. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Ευγενή Γιε, αυτό μπορεί να εξηγηθεί με το ακόλουθο παράδειγμα: ας υποθέσουμε ότι κάποιος βρισκόταν σε έναν δρόμο το μεσημέρι, κατά τον τελευταίο μήνα του καλοκαιριού. Καταβεβλημένος από τη ζέστη, εξαντλείται, διψά και υποφέρει. Η δύναμη των έντονων συλλογισμών του τον οδηγεί να δει, εκεί στην ερημιά, τον αντικατοπτρισμό ενός μεγάλου, ήρεμου ποταμού. Συμπεραίνοντας ότι όντως βρίσκεται εκεί, σκέφτεται: "Δεν θα πιώ αυτό το νερό όσο βρίσκομαι ακόμα μακριά από το σπίτι", και αφήνει πίσω του τον αντικατοπτρισμό για να πάει σπίτι. Φτάνοντας στο σπίτι, συνεχίζει να λέει: "Αν και διψούσα και είδα νερό, το άφησα πίσω μου χωρίς να το πιώ. Αυτό που έκανα ήταν αξιοθαύμαστο! Έχω κάνει πραγματικά κάτι υπέροχο!"
Ευγενή Γιε, εσύ τι πιστεύεις; Μήπως αποτελεί κατόρθωμα το ότι εκείνος ο άνθρωπος άφησε πίσω του και δεν ήπιε από ένα νερό που στην πραγματικότητα δεν υπήρχε και δεν ήταν εκεί;»
«Δεν είναι Ευλογημένε,» απάντησε. «Γιατί; Επειδή σ’ εκείνο το μέρος Ευλογημένε, δεν υπήρχε νερό ούτε κάτι που να ορίζεται ως νερό. Αντιλήφθηκε λανθασμένα το ανύπαρκτο νερό, συμπέρανε ότι το είχε απαρνηθεί και χάρηκε, εκστασιάστηκε και ενθουσιάστηκε, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.»
Ο Ευλογημένος είπε, «Ευγενή γιε, εδώ υπάρχουν ορισμένοι μπίκσου
και μπικσούνι, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες που δεν κατανοούν την πρόθεση του Τατάγκατα στα λόγια του. Προκειμένου να εγκαταλείψουν τη φιλαργυρία, αντιλαμβάνονται γενναιοδωρία εκεί όπου δεν υπάρχει γενναιοδωρία, και συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίσταται. Με
τη σκέψη, ‘Έχουμε εξαλείψει τον νου της φιλαργυρίας!’ χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.
Προκειμένου να εγκαταλείψουν τον νου της παραβίασης της πειθαρχίας, αντιλαμβάνονται ηθική πειθαρχία εκεί όπου δεν υπάρχει ηθική πειθαρχία και συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίσταται. Με τη σκέψη, ‘Έχουμε εξαλείψει τον νου της διεφθαρμένης πειθαρχίας!’ χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται με μια χαρά, που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.
Προκειμένου να εγκαταλείψουν τον νου της κακίας, αντιλαμβάνονται υπομονή εκεί όπου δεν υπάρχει υπομονή, και συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίσταται. Με τη σκέψη, ‘Έχουμε εξαλείψει τον νου της κακίας!’ χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.
1.30 Προκειμένου να εγκαταλείψουν τον νου της τεμπελιάς, αντιλαμβάνονται χαρούμενη προσπάθεια εκεί όπου δεν υπάρχει χαρούμενη προσπάθεια, και συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίσταται. Με τη σκέψη, ‘Έχουμε εξαλείψει τον νου της τεμπελιάς!’ χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.
Προκειμένου να εγκαταλείψουν τον νου της διάσπασης, αντιλαμβάνονται σαμάντι εκεί όπου δεν υπάρχει σαμάντι και συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίσταται. Με
τη σκέψη, ‘Έχουμε εξαλείψει τον νου της διάσπασης!’ χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.
Προκειμένου να εγκαταλείψουν τον νου της άγνοιας, αντιλαμβάνονται σοφία εκεί όπου δεν υπάρχει σοφία, και συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίσταται. Με
τη σκέψη, ‘Έχουμε εξαλείψει τον νου της άγνοιας!’ χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της.
Θα πρέπει να θεωρούνται ακριβώς όπως εκείνος ο άνθρωπος. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Ευγενή Γιε, έτσι ακριβώς όπως κι εκείνος ο άνθρωπος στο παράδειγμα, που αντιλαμβάνεται λανθασμένα το ανύπαρκτο νερό, που συμπεραίνει ότι έχει εγκαταλείψει το νερό, και χαίρεται, εκστασιάζεται και ενθουσιάζεται με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της, έτσι κι εδώ υπάρχουν ορισμένοι μπίκσου, μπικσούνι, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες που δεν κατανοούν το νταρμαντάτου του Τατάγκατα και που αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπό εκείνου που εισέρχεται στο ρεύμα ενώ δεν υπάρχει ο
καρπός εκείνου που εισέρχεται στο ρεύμα, αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπού εκείνου που επιστρέφει μία φορά ενώ δεν υπάρχει ο
καρπός εκείνου που επιστρέφει μία φορά, αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπό εκείνου που δεν επιστρέφει ενώ δεν υπάρχει καρπός εκείνου που δεν επιστρέφει, αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπό [της κατάστασης] Άρχατ ενώ δεν υπάρχει ο
καρπός Άρχατ, αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπό ενός πρατυεκαβούδα ενώ που δεν υπάρχει ο καρπός πρατυεκαβούδα, αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπό της
κατάστασης του Βούδα ενώ δεν υπάρχει ο καρπός ενός Βούδα, και αντιλαμβάνονται λανθασμένα τον καρπό της νιρβάνα ενώ δεν υπάρχει ο
καρπός της νιρβάνα, συμπεραίνοντας ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίστανται. Χαίρονται, εκστασιάζονται και ενθουσιάζονται, με μια χαρά που δεν έχει καμία αλήθεια μέσα της. Θα πρέπει να θεωρούνται ακριβώς όπως εκείνος ο άνθρωπος. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Επομένως, Ευγενή Γιε, οι πιστοί ευγενείς γιοι και κόρες θα πρέπει να κατανοούν ότι όλα τα φαινόμενα είναι ακριβώς, όπως η αντίληψη του νερού που εμφανίζεται σε έναν αντικατοπτρισμό. Εκείνοι που κατανοούν τα φαινόμενα με αυτόν τον τρόπο βρίσκονται στη σωστή πορεία. Εκείνοι που τα αντιλαμβάνονται διαφορετικά, δεν βρίσκονται στη σωστή πορεία. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Ευγενή Γιε, αυτό μπορεί να περιγραφεί ως εξής: ας υποθέσουμε ότι μια γυναίκα παίρνει έναν καθρέφτη και εξετάζει τα χαρακτηριστικά του προσώπου της. Στον εξαιρετικά γυαλισμένο καθρέφτη βλέπει μια όμορφη και ευπαρουσίαστη αντανάκλαση. Ενώ εκείνη κρίνει ότι δεν θα γεννήσει σκέψεις επιθυμίας γι αυτήν την αντανάκλαση, επειδή δεν είναι δική της ούτε εκείνη ανήκει σ’ αυτήν, πιστεύεις Ευγενή Γιε, ότι είναι εκπληκτικό το γεγονός ότι παρομοίως και η αντανάκλαση δεν γεννά σκέψεις επιθυμίας για την γυναίκα;»
«Όχι, Ευλογημένε, απάντησε. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, μια αντανάκλαση δεν έχει σκέψεις και είναι μη πραγματική, επομένως δεν θα κάνει καμία απολύτως σκέψη για εκείνη.»
Ο Ευλογημένος είπε, «Ευγενή Γιε, έτσι είναι. Αν και τα ανώριμα κοινά όντα σχηματίζουν ιδέες για τις μορφές, σκεπτόμενα ότι «αυτές οι μορφές είναι κακές», «αυτές είναι μέτριες» και «αυτές είναι εξαιρετικές», οι ίδιες οι μορφές δεν γεννούν σκέψεις για τη φύση των μορφών, ούτε σχηματίζουν ιδέες ή έχουν καθόλου σκέψεις. Το ίδιο ισχύει για τους ήχους, τις οσμές, τις γεύσεις και τα απτά αντικείμενα.
Επιπλέον, τα ανώριμα κοινά όντα διαμορφώνουν ιδέες για τα φαινόμενα, σκεπτόμενα
ότι «αυτά τα φαινόμενα είναι κακά», «αυτά τα φαινόμενα είναι μέτρια» και «αυτά τα φαινόμενα είναι εξαιρετικά», εντούτοις τα ίδια τα φαινόμενα δεν γεννούν σκέψεις για τη φύση των φαινομένων, ούτε σχηματίζουν ιδέες ή έχουν καθόλου σκέψεις.
1.40 Ευγενή Γιε, ακριβώς όπως και η γυναίκα
του παραδείγματος, αντιλαμβάνονται κάτι που δεν υπάρχει ως υπαρκτό και προσκολλώνται στο συμπέρασμα που έχουν φτάσει σχετικά με αυτό. Το ίδιο επίσης κάνουν Ευγενή Γιε, ορισμένοι μπίκσου,
μπικσούνι, λαϊκοί άνδρες και λαϊκές γυναίκες. Κατανοώντας ότι όλα τα φαινόμενα είναι σαν αντανακλάσεις, υποστηρίζουν ότι δεν είναι προσκολλημένοι στις μορφές. Με
τον ίδιο τρόπο, λένε ότι δεν είναι προσκολλημένοι στους ήχους, τις οσμές, τις γεύσεις, τα απτά αντικείμενα ή τα φαινόμενα. Δηλώνοντας ότι έχουν επιτύχει τη συγκράτηση, αντιλαμβάνονται αυτά τα πράγματα ως υπαρκτά, ενώ δεν υπάρχει κάτι, συμπεραίνουν ότι είναι εκεί, παρόλο που δεν υφίστανται, και γραπώνονται από αυτά. Επιπλέον, ευχαριστιούνται και επαινούν τους εαυτούς τους, ενώ υποτιμούν τους άλλους. Θα πρέπει να θεωρούνται ακριβώς όπως εκείνη η γυναίκα. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Ευγενή Γιε, αυτό μπορεί να περιγραφεί ως εξής: ας υποθέσουμε ότι μια στείρα γυναίκα της οποίας η πνευματική διαύγεια είχε εξασθενήσει, ορκίζεται να μην ελπίζει για έναν γιο. Μια άλλη γυναίκα, ενώ γνώριζε και κατανοούσε την κατάστασή της, για να την παρηγορήσει είπε, ‘Θα αποκτήσεις ένα αγόρι με ωραία μορφή, που θα είναι όμορφο και ευπαρουσίαστο, γι' αυτό σε παρακαλώ να μην κάνεις έναν τέτοιο όρκο’. Η στείρα γυναίκα δίνοντας προσοχή στα λόγια της και, καθώς η πνευματική της διαύγεια είχε εξασθενήσει, γέννησε στις σκέψεις της την ελπίδα για έναν γιο, ‘Θα αποκτήσω ένα αγόρι με ωραία μορφή, που θα είναι όμορφο και ευπαρουσίαστο’. Λόγω της σύγχυσής της, η νοητική εικόνα της εμφάνισής του, την ενθουσίασε.
Ακριβώς όπως δεν θα μπορούσε να γεννηθεί ένα τέτοιο αγόρι, είτε να έχει γεννηθεί είτε να μην έχει γεννηθεί, με
τον ίδιο τρόπο, Ευγενή Γιε, ο Τατάγκατα, ενώ γνωρίζει και βλέπει όλα τα φαινόμενα να είναι σαν τον γιο μιας στείρας γυναίκας, για να συμμορφωθεί με τον κόσμο διδάσκει δυαδικά λέγοντας, ‘Στο παρελθόν ονομαζόσουν ο δείνα, η οικογένειά σου ονομαζόταν έτσι κι έτσι, η φατρία σου ονομαζόταν έτσι κι έτσι, η όψη σου ήταν κάπως έτσι, έτρωγες την τάδε τροφή, έζησες για τόσα χρόνια, βίωσες την τάδε ευτυχία και οδύνη, και είχες την τάδε διάρκεια ζωής. Στο μέλλον θα είσαι κάπως έτσι: θα ονομάζεσαι ο δείνα, η οικογένειά σου θα ονομάζεται έτσι κι έτσι, η φατρία σου θα ονομάζεται έτσι κι έτσι, η όψη σου θα είναι κάπως έτσι, θα τρως την τάδε τροφή, θα ζήσεις τόσα
χρόνια, θα βιώσεις την τάδε ευτυχία και οδύνη, και θα έχεις την τάδε διάρκεια ζωής. Παρομοίως, στο παρόν, ονομάζεσαι ο δείνα, η οικογένειά σου ονομάζεται έτσι κι έτσι, η φατρία σου ονομάζεται έτσι κι έτσι, η όψη σου είναι κάπως έτσι, τρως την τάδε τροφή, ζεις για την τάδε διάρκεια, βιώνεις την τάδε ευτυχία και οδύνη, και είσαι ικανός να έχεις την τάδε διάρκεια ζωής».
Στο παράδειγμα, Ευγενή Γιε, μέσα από την ίδια τη φαντασία της στείρας γυναίκας, η ιδέα της για έναν γιο την έκανε να ελπίζει, αλλά εκείνος ο γιος είχε την ιδιότητα της
μη εμφάνισης. Καθώς είχε την ιδιότητα της
μη εμφάνισης, είχε την ιδιότητα της
μη παύσης. Καθώς είχε την ιδιότητα της
μη παύσης, είχε την ιδιότητα του
μη διακριτού.
Παρομοίως, Ευγενή Γιε, όλες οι μορφές, εξαιτίας της φύσης της μορφής, έχουν την ιδιότητα της
μη εμφάνισης. Εφόσον έχουν την ιδιότητα της
μη εμφάνισης, έχουν την ιδιότητα της
μη παύσης. Εφόσον έχουν την ιδιότητα της
μη παύσης, έχουν την ιδιότητα του
μη διακριτού.
Όλα τα συναισθήματα, όλες οι αντιλήψεις, όλοι οι καρμικοί σχηματισμοί και όλες οι συνειδήσεις είναι επίσης έτσι: οι συνειδήσεις, εξαιτίας της φύσης της συνείδησης, έχουν την ιδιότητα της μη γέννησης. Εφόσον έχουν την ιδιότητα της μη γέννησης, έχουν την ιδιότητα της μη παύσης. Εφόσον έχουν την ιδιότητα της μη παύσης, έχουν την ιδιότητα του μη διακριτού. Εκείνοι που δεν κατανοούν τη φύση των φαινομένων με αυτόν τον τρόπο δεν βρίσκονται στη σωστή πορεία. Δεν θα έλεγα ότι αυτοί οι ανόητοι άνθρωποι ακολουθούν το μονοπάτι· ορθότερο είναι να πούμε ότι βρίσκονται σε λάθος πορεία.
Εκείνοι που κατανοούν τα φαινόμενα με αυτόν τον τρόπο βρίσκονται στη σωστή πορεία· παραμένουν στο μονοπάτι. Δεν απομακρύνονται από το μονοπάτι. Γιατί αυτό; Επειδή το να παραμένει κανείς στο Ντάρμα των Τατάγκατα σημαίνει να μην απομακρύνεται, με τον τρόπο που το νταρμαντάτου δεν απομακρύνεται. Επομένως, Ευγενή Γιε, αν οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες επιθυμούν να ασκήσουν το Ντάρμα των Τατάγκατα, δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από την επιθυμία, δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από το μίσος, δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από την άγνοια, δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από όλες τις μολύνσεις, και δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από το μάτι, τις μορφές ή τη συνείδηση του ματιού. Παρομοίως, δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από το αυτί, τους ήχους ή τη συνείδηση του αυτιού· από τη μύτη, τις οσμές ή τη συνείδηση της μύτης· από τη γλώσσα, τις γεύσεις ή τη συνείδηση της γλώσσας· από το σώμα, τα απτά αντικείμενα ή τη συνείδηση του σώματος· ή από τον νου, τα φαινόμενα ή τη νοητική συνείδηση. Δεν θα πρέπει να απομακρύνονται από την αντίληψη όλων των φαινομένων. Δεν θα πρέπει επίσης να παραμένουν στην αντίληψη όλων των φαινομένων. Γιατί αυτό;
Αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από την επιθυμία, θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Και γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική της ταυτότητα είναι η ακίνητη κενότητα, η ίδια η επιθυμία είναι το νταρμαντάτου.
Αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από το μίσος, θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική του ταυτότητα είναι η ακίνητη απουσία χαρακτηριστικών, το ίδιο το μίσος είναι το νταρμαντάτου.
Αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από την άγνοια, θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική της ταυτότητα είναι η ακίνητη απουσία προσδοκίας, η ίδια η άγνοια είναι το νταρμαντάτου.
1.50 Αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από όλες τις μολύνσεις, θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική τους ταυτότητα είναι η ακίνητη φύση όλων των μολύνσεων πραγματωμένη ακριβώς όπως είναι, οι ίδιες οι μολύνσεις είναι το νταρμαντάτου.
Αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από το μάτι, τις μορφές και τη συνείδηση του ματιού, θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική τους ταυτότητα είναι η ακίνητη εξαρτημένη προέλευση, το μάτι, οι μορφές και η συνείδηση του ματιού είναι το ίδιο το νταρμαντάτου.
Παρομοίως, αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από το αυτί, τους ήχους και τη συνείδηση του αυτιού· από τη μύτη, τις οσμές και τη συνείδηση της μύτης· από τη γλώσσα, τις γεύσεις και τη συνείδηση της γλώσσας· από το σώμα, τα απτά αντικείμενα και τη συνείδηση του σώματος· ή από τον νου, τα φαινόμενα και τη νοητική συνείδηση, θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική τους ταυτότητα είναι η ακίνητη εξαρτημένη προέλευση, ο νους, τα φαινόμενα και η νοητική συνείδηση είναι το ίδιο το νταρμαντάτου.
Αν επρόκειτο να απομακρυνθούν από την αντίληψη όλων των φαινομένων θα απομακρύνονταν από το νταρμαντάτου. Γιατί αυτό; Καθώς η πραγματική της ταυτότητα είναι η ακίνητη φύση της αντίληψης όλων των φαινομένων πραγματωμένη ακριβώς όπως είναι, η αντίληψη όλων των φαινομένων είναι το ίδιο το νταρμαντάτου.
Έχοντας αυτό κατά νου είπα ότι, όταν μια εσφαλμένη θέαση θεωρείται ως εσφαλμένη θέαση, αυτή είναι η ορθή θέαση γι' αυτήν. Η ορθή θέαση όχι μόνο δεν απομακρύνεται από τις εσφαλμένες θεάσεις, μέσω του να μην τις αρνείται ούτε να τις επιβεβαιώνει, αλλά επίσης δεν έχει καμία ύπαρξη χωριστά από την απουσία των εσφαλμένων θεάσεων, επειδή όλα τα φαινόμενα είναι μη δυϊστικά. Το να βλέπει κανείς τις εσφαλμένες θεάσεις ορθά, ακριβώς όπως είναι, είναι η ορθή θέαση, αλλά στη δυϊστική διάκριση δεν υπάρχει ορθή θέαση.
Ευγενή Γιε, αυτό μπορεί να περιγραφεί ως εξής: ας υποθέσουμε ότι ένας άνθρωπος βρισκόταν σε έναν δρόμο τη νύχτα, τυλιγμένος στο σκοτάδι. Στην άδεια ερημιά βλέπει μια συστάδα δέντρων, και εκεί δίπλα σε ένα από τα δέντρα νομίζει ότι αντιλαμβάνεται έναν ληστή. Τρομάζει και δεν προχωρά στο μονοπάτι. Ευγενή Γιε, τι πιστεύεις γι' αυτό; Πριν να ξημερώσει για να γίνουν ορατά τα δέντρα, θα είχε περάσει εκείνος ο άνθρωπος πέρα από τη συστάδα των δέντρων και θα είχε ελευθερωθεί από τον φόβο ότι υπήρχε ληστής;»
«Όχι, Ευλογημένε,» απάντησε, «δεν θα είχε ελευθερωθεί.»
Ο Ευλογημένος συνέχισε, «Ευγενή Γιε, τι πιστεύεις; Αν είχε ξημερώσει και τα δέντρα είχαν γίνει ορατά, θα είχε περάσει πέρα από τη συστάδα των δέντρων και θα είχε ελευθερωθεί από τον φόβο ότι υπήρχε ληστής;»
«Ναι, Ευλογημένε,» απάντησε. «Θα είχε ελευθερωθεί. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, εκεί που δεν υπήρχε κίνδυνος, ο άνθρωπος νόμισε ότι αντιλαμβανόταν κίνδυνο και φαντάστηκε κάτι που ήταν αναληθές.»
Ο Ευλογημένος είπε, «Παρομοίως, Ευγενή Γιε, τα ανώριμα κοινά όντα, εξαιτίας των αντιπαραθέσεών τους, σφάλλουν κάνοντας λάθη σχετικά με ό,τι είναι αναληθές. Όλοι εκείνοι των οποίων η όραση είναι τυλιγμένη στο σκοτάδι της άγνοιας, αναζητούν διαφυγή από τη σαμσάρα επειδή τρομάζουν από κινδύνους της σαμσάρα που δεν υπάρχουν, αλλά που οι ίδιοι έχουν προβάλει. Σε εκείνη τη σαμσάρα μέσα στην οποία νομίζουν ότι αντιλαμβάνονται κινδύνους και η οποία μπορεί
ως προς την τελική κατάσταση να συλληφθεί [με τη σκέψη], αναζητούν αυτό που αποκαλούν μια νιρβάνα απαλλαγμένη από κινδύνους.
1.60 Εκείνοι που καθοδηγούνται από έναν πνευματικό φίλο και βρίσκονται στη σωστή πορεία γνωρίζουν πλήρως, ακριβώς όπως είναι, ότι η ίδια η σαμσάρα, είναι νιρβάνα. Γνωρίζουν επίσης πλήρως ότι όλα τα φαινόμενα έχουν την ιδιότητα της μη εμφάνισης. Εκείνοι που βρίσκονται με αυτόν τον τρόπο στη σωστή πορεία, δεν προσκολλούνται καθόλου σε κανένα φαινόμενο, ούτε το απορρίπτουν, μήτε
το αρνούνται ή το επιβεβαιώνουν. Καθώς παραμένουν στο νταρμαντάτου, δεν απομακρύνονται. Καθώς δεν απομακρύνονται, δεν καλλιεργούν την παραμονή. Καθώς δεν την καλλιεργούν, είναι χωρίς παραμονή. Καθώς είναι χωρίς παραμονή, είναι χωρίς απομάκρυνση. Αυτό είναι το μονοπάτι του Ντάρμα των Τατάγκατα που είναι χωρίς απομάκρυνση. Μέσα σε αυτό, κανένα φαινόμενο δεν συλλαμβάνεται ώστε να απομακρυνθεί κανείς από αυτό, να το ξεπεράσει, να το απορρίψει ή να το οικειοποιηθεί. Γιατί αυτό; Το μονοπάτι του Ντάρμα είναι ο τρόπος του διαστήματος: το διάστημα είναι χωρίς απομάκρυνση και χωρίς ξεπέρασμα.
Ευγενή Γιε, εκείνοι που γνωρίζουν πώς να παραμένουν στη σωστή πορεία με αυτόν τον τρόπο, δεν μπορούν να μετατοπιστούν ή να κλονιστούν από την πραγμάτωση αυτής της γνώσης, ακόμη και από όλα τα αισθανόμενα όντα. Γιατί αυτό; Επειδή με αυτόν τον τρόπο έχουν επιτύχει την ακίνητη σοφία.
Ο σεβάσμιος Σαριπούτρα σηκώθηκε τότε από τη θέση του, έριξε τον επάνω μανδύα του πάνω από τον έναν ώμο και γονάτισε με το δεξί του γόνατο στο έδαφος. Με τις παλάμες του ενωμένες, υποκλίθηκε προς τον Ευλογημένο και είπε, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ των σοφών. Γιατί αυτό; Ευλογημένε, επειδή αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα διώχνει όλη την άγνοια και περιέχει όλη τη γνώση.»
Τότε, ο σεβάσμιος Μαχαμαουντγκαλιαγιάνα είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ εκείνων που διαθέτουν μαγική δύναμη. Γιατί αυτό; Ευλογημένε, δεν είναι μαγική δύναμη το να κάνεις κάποιον να δει κάτι. Η ανώτερη μαγική δύναμη, Ευλογημένε, είναι το να μην πείθεσαι —ακόμη και για τη διάρκεια ενός απλού χτυπήματος των δαχτύλων— από όλα τα φαινόμενα που εμφανίζονται μπροστά σου.»
Τότε, ο σεβάσμιος Ρεβάτα είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ εκείνων που διαθέτουν σαμάντι. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα καίει αληθινά όλες τις μολύνσεις.»
Τότε, ο σεβάσμιος Σουμπούτι είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ εκείνων που δεν έχουν μολύνσεις. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, αυτή η παρουσίαση είναι απαλλαγμένη από όλους τους εχθρούς —τις μολύνσεις— και δεν κηλιδώνεται από κανένα φαινόμενο.»
Τότε, ο σεβάσμιος Μαχακάσιαπα είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ εκείνων που προκρίνουν τις
ασκητικές πρακτικές. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα έχει εξαγνίσει όλες τις μολύνσεις και δεν φέρει το μίασμα που προκαλείται από όλα τα φαινόμενα.»
Τότε, ο σεβάσμιος Ραχούλα είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ εκείνων που χαίρονται με τις εκπαιδεύσεις. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα είναι η τελειότητα όλων των εκπαιδεύσεων.»
Τότε, ο σεβάσμιος Ουπάλι είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ εκείνων που τηρούν τη βινάγια. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα κάνει κάποιον να εξαλείψει όλες τις μολύνσεις.»
Τότε, ο σεβάσμιος Ανάντα είπε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, δηλώνω ότι οι ευγενείς γιοι και οι ευγενείς κόρες που ενστερνίζονται αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, είναι ανώτεροι μεταξύ των πολυμαθών. Γιατί αυτό; Επειδή, Ευλογημένε, αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα εμπεριέχει όλη τη μάθηση.»
1.70 Με αυτόν τον τρόπο όλοι οι μεγάλοι Σράβακα επαίνεσαν αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα μέσα από δηλώσεις για τη δική τους κορυφαία ιδιότητα.
Ο Ευλογημένος είπε τότε στον σεβάσμιο Ανάντα, «Εφόσον έτσι έχουν τα πράγματα, Ανάντα, παραμένοντας στη μη άρνηση και στη μη επιβεβαίωση όλων των φαινομένων, δίδαξε εσύ ο ίδιος αυτή τη Φώτιση. Δίδαξε το Ντάρμα ότι δεν υπάρχουν καθόλου φαινόμενα προς απόρριψη και τίποτα προς επίτευξη. Δίδαξε το Ντάρμα, ότι δεν υπάρχει τίποτα προς κατανόηση, προς εγκατάλειψη, προς καλλιέργεια, προς πραγμάτωση ή προς συνειδητοποίηση, καμία αναχώρηση από τη σαμσάρα, καμία μετάβαση στη νιρβάνα, καμία επίτευξη του καρπού αυτού που εισέρχεται στο ρεύμα, αυτού που επιστρέφει μία φορά, αυτού που δεν επιστρέφει, και καμία επίτευξη του καρπού ενός Άρχατ. Γιατί; Επειδή, Ανάντα, όλα τα φαινόμενα είναι τα φαινόμενα εκείνων που εισέρχονται στο ρεύμα, εκείνων που επιστρέφουν μία φορά, εκείνων που δεν επιστρέφουν και των Άρχατ εξαιτίας της ισότητας του νταρμαντάτου.
Αφού έτσι είναι, Ανάντα, στα άτομα του Οχήματος των Μποντισάτβα, δίδαξε το Ντάρμα ότι δεν υπάρχει υπέρβαση των επιπέδων των Σράβακα και των Πρατυεκαβούδα, και καμία επίτευξη των ιδιοτήτων ενός Βούδα. Γιατί αυτό; Επειδή, Ανάντα, όλα τα φαινόμενα είναι τα φαινόμενα των Βούδα εξαιτίας της ισότητας του νταρμαντάτου.
Επιπλέον, Ανάντα, στους μπίκσου που επιδίδονται στη γιογκική άσκηση με την επιθυμία να πραγματώσουν την κατάσταση Άρχατ, δίδαξε το Ντάρμα ότι δεν υπάρχει εγκατάλειψη της προσκόλλησης, του μίσους ή της άγνοιας.
Δίδαξε το Ντάρμα ότι ο Τατάγκατα δεν γίνεται ορατός, ότι δεν υπάρχει Ντάρμα προς ακρόαση και ότι η Σάνγκα δεν επιδέχεται τιμών.
Ανάντα, η προσκόλληση, το μίσος και η άγνοια δεν πρέπει να εγκαταλειφθούν, επειδή η προσκόλληση, το μίσος και η άγνοια είναι κενές περιεχομένου. Ανάντα, τα στιγμιαία πράγματα δεν πρέπει να εγκαταλειφθούν, επειδή δεν υπάρχουν.»
Ο σεβάσμιος Ανάντα ρώτησε τότε τον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, για ποιο λόγο ο Τατάγκατα δεν γίνεται ορατός; Για ποιο λόγο δεν υπάρχει Ντάρμα προς ακρόαση; Για ποιο λόγο η Σάνγκα δεν είναι για να τιμάται;»
Ο Ευλογημένος απάντησε, «Ανάντα, ο Τατάγκατα δεν
μπορεί να υποδειχθεί. Δεν μπορεί να γίνει ορατός με τα μάτια. Ανάντα, το Ντάρμα είναι άφατο. Δεν μπορεί να ακουστεί με τα αυτιά. Ανάντα, η Σάνγκα είναι μη σύνθετη. Δεν μπορεί να τιμηθεί με το σώμα, τον λόγο ή τον νου.»
Ο σεβάσμιος Ανάντα είπε τότε στον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, η αληθινή φύση των ευλογημένων Βούδα που είναι δύσκολο να γίνει κατανοητή με αυτόν τον τρόπο, είναι εκπληκτική.»
Ο Ευλογημένος είπε, «Ανάντα, έτσι είναι όπως το λες. Είναι δύσκολο να γίνει κατανοητή η αληθινή φύση των ευλογημένων Βούδα, όπως παρουσιάζεται εδώ. Γιατί αυτό; Ανάντα, πρέπει κανείς να εξαγνίσει τον νου από όλες τις μολύνσεις, αλλά
και να μην απομακρυνθεί από κανένα φαινόμενο, ούτε να ξεπεράσει κανένα φαινόμενο.
Ανάντα, γνώριζε ότι εκείνα τα αισθανόμενα όντα που εισέρχονται στο μονοπάτι του Ντάρμα των Τατάγκατα μέσα από αυτή την παρουσίαση, είναι εκπληκτικά. Ανάντα, όποιοι ευγενείς γιοι ή ευγενείς κόρες που έχουν προσέλθει σε αυτή τη διδασκαλία μου, τηρούν αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα, την κατέχουν τελείως ή έχουν πίστη σε αυτήν, έχουν φάει σωστά τους καρπούς της γης. Έχουν προχωρήσει καλά στις διδασκαλίες του Τατάγκατα. Το ανθρώπινο σώμα που έχουν επιτύχει, έχει επιτευχθεί καλά. Έχουν υποτάξει τον αρνητικό Μάρα. Έχουν ξεπεράσει οριστικά την έπαρση του να σκέφτονται τον εαυτό τους. Έχουν εκπαιδευτεί στο να το θεωρούν άξιο προσφορών. Θα πρέπει να το τηρούν ως άξιο τιμής. Θα πρέπει να το βλέπουν ως ένα πεδίο αρετής
[αυτό το Ντάρμα]. Γιατί αυτό; Επειδή, Ανάντα, εκείνοι με έκδηλη υπερηφάνεια, εκείνοι που συλλαμβάνουν ένα αποτέλεσμα, εκείνοι που συλλαμβάνουν τη Φώτιση, και εκείνοι που δεν έχουν υπηρετήσει τους παρελθόντες Νικητές, δεν μπορούν να δεχτούν αυτή την παρουσίαση του Ντάρμα.»
Όταν διδάχθηκε αυτή η παρουσίαση του Ντάρμα, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια πέτυχε την αποδοχή της μη εμφάνισης των φαινομένων.
Ο Ευλογημένος τότε χαμογέλασε. Όπως είναι η φύση των ευλογημένων Βούδα, εκείνη τη στιγμή μυριάδες ακτίνες φωτός πολλών χρωμάτων εξήλθαν από το στόμα του Ευλογημένου —δηλαδή μπλε, κίτρινες, κόκκινες, λευκές, πορφυρές, κρυστάλλινες και ασημένιες. Πλημμύρισαν με φως απέραντα, απεριόριστα κοσμικά συστήματα. Αφού έφτασαν μέχρι τον κόσμο του Μπράχμα, επέστρεψαν και γύρισαν γύρω από τον Ευλογημένο τρεις φορές, και στη συνέχεια εξαφανίστηκαν στην κορυφή του κεφαλιού του Ευλογημένου.
Τότε, μέσα από τις ευλογίες του Βούδα, ο σεβάσμιος Ανάντα σηκώθηκε από τη θέση του και, ρίχνοντας τον επάνω μανδύα του στον έναν του ώμο, γονάτισε με το δεξί του γόνατο στο έδαφος. Με τις παλάμες του ενωμένες, υποκλίθηκε προς τον Ευλογημένο και είπε, «Ευλογημένε, οι Τατάγκατα δεν χαμογελούν χωρίς αιτία ή συνθήκη. Ποια είναι η αιτία και ποια είναι η συνθήκη για το χαμόγελό σου;»
Ο Ευλογημένος απάντησε στον σεβάσμιο Ανάντα, «Ανάντα, διακόσιοι αλαζόνες μπίκσου στη σάνγκα άκουσαν αυτή τη διδασκαλία για την απουσία αλαζονείας, και ο νους τους απελευθερώθηκε από τις μολύνσεις, χωρίς περαιτέρω προσκόλληση. Ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια πέτυχε την αποδοχή των αγέννητων φαινομένων. Ανάντα, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια θα αφυπνιστεί έκδηλα στην ανυπέρβλητη, τέλεια ολοκληρωμένη Φώτιση μετά από δέκα χιλιάδες κάλπα. Στο κάλπα που είναι γνωστό ως Φωτισμός Όλων των Πετραδιών, και στο κοσμικό σύστημα που είναι γνωστό ως Στολισμένο με Όλα τα Άνθη, θα γίνει ένας Τατάγκατα, Άρχατ, τέλεια ολοκληρωμένος Βούδας γνωστός ως Αυτός που Κατέχει την Καρδιά του Ένδοξου Λωτού των Πετραδιών. Το βουδικό του πεδίο θα κατέχει μια απροσμέτρητη διάταξη καλών ιδιοτήτων. Επιπλέον, εκείνο το βουδικό πεδίο θα είναι γεμάτο εξολοκλήρου με Μποντισάτβα.»
Ο σεβάσμιος Ανάντα ρώτησε τότε τον Ευλογημένο, «Ευλογημένε, ποιο είναι το όνομα αυτής της διδασκαλίας του Ντάρμα; Πώς θα πρέπει να τη θυμόμαστε;»
Ο Ευλογημένος απάντησε, «Ανάντα, έτσι θα πρέπει να θυμάσαι αυτή την διδασκαλία του Ντάρμα, ως Όλα τα Φαινόμενα Χωρίς Απομάκρυνση. Θα πρέπει επίσης να τη θυμάσαι ως Το Περιστατικό με τον Ντρινταντγιάσαγια.»
Αφού ο Ευλογημένος είπε αυτά τα λόγια, ο σεβάσμιος Ανάντα, ο Μποντισάτβα Ντρινταντγιάσαγια, οι Μποντισάτβα και οι μπίκσου, μαζί με όλους τους άλλους παρευρισκόμενους και τον κόσμο με τους θεούς, τους ανθρώπους, τους ασούρα και τους γκαντάρβα του, αγαλλίασε με όσα είχε πει ο Ευλογημένος.
Έτσι ολοκληρώνεται η Ευγενής Μαχαγιάνα Σούτρα, Το Περιστατικό με
τον Ντρινταντγιάσαγια.
Κολοφώνας
Μεταφράστηκε, διορθώθηκε και οριστικοποιήθηκε από άλλους Ινδούς διδασκάλους Surendrabodhi και Prajñāvarman, τον επικεφαλής Θιβετανό διορθωτή και μεταφραστή Bandé Yeshé Dé, και άλλους.
Οκτώβριος 2026
δεν ζουν εις βάρος των άλλων, αλλά τιμούν και δικαιώνουν
στο έπακρο κάθε μπουκιά φαγητού και κάθε προσφορά ελεημοσύνης που τους δίνει η
γη και οι άνθρωποι.