Το Πλήρες Παιγνίδισμα (Lalitavistara): 22o Κεφάλαιο-Η τέλεια και ολοκληρωμένη φώτιση

Όταν ο Μποντισάτβα, μοναχοί, κατάστρεψε τους δαιμονικούς αντιπάλους του, νίκησε τους εχθρούς του, θριάμβευσε στη μάχη κι ύψωσε τις ομπρέλες, τις σημαίες και τα λάβαρα της νίκης, παράμεινε στην πρώτη διαλογιστική συγκέντρωση. Αυτή η κατάσταση είναι απαλλαγμένη από επιθυμίες, απαλλαγμένη από τους παράγοντες που σχετίζονται με τις αρνητικές πράξεις και κάθε τι μη ενάρετο που συνοδεύεται από σκέψη και ανάλυση, και διαποτίζεται από τη χαρά και την ευχαρίστηση που γεννιέται από την διάκριση.

Όταν έπαυσε η σκέψη και η ανάλυση, ησύχασε εντελώς μέσα του και ως εκ τούτου, ο νους του απόκτησε συγκέντρωση. Μέσα απ' αυτό, εγκαταστάθηκε στη δεύτερη διαλογιστική συγκέντρωση, που είναι απαλλαγμένη από σκέψη και ανάλυση και διαποτίζεται από τη χαρά και την ευχαρίστηση που γεννιέται από τη διαλογιστική απορρόφηση.

Μέσα από την ευχαρίστηση της αφύπνισης, παράμεινε αμερόληπτος, διατηρώντας την επαγρύπνηση[1] και την ενδοσκόπηση, βιώνοντας σωματική ευχαρίστηση. Έτσι πέρασε στην τρίτη διαλογιστική συγκέντρωση, η οποία δεν συνδέεται με τη χαρά. Οι ευγενείς αποκαλούν ένα τέτοιο άτομο ως ο αμερόληπτος που διαμένει στην ευχαρίστηση που διαποτίζεται με την επαγρύπνηση.

Μέσω της εγκατάλειψης της ευχαρίστησης, τη στιγμή εκείνη και έχοντας στο παρελθόν εγκαταλείψει τον πόνο, εξαφανίστηκαν, τόσο η νοητική ευχαρίστηση όσο και η δυσαρέσκεια. Έτσι βρέθηκε στην τέταρτη διαλογιστική συγκέντρωση, που είναι η απόλυτα αψεγάδιαστη αμεροληψία και επαγρύπνηση και δεν συνδέεται με την ευχαρίστηση ή τον πόνο.

 

Ενώσω ο νους του Μποντισάτβα-εξαγνισμένος και καθαρός, διαυγής, απαλλαγμένος από τις βασικές και δευτερεύουσες μολύνσεις, πράος, ευπροσάρμοστος και ακίνητος-ήταν απορροφημένος μ' αυτόν τον τρόπο, εμφάνισε την πρόθεση να πραγματώσει τη γνώση που βλέπει τη σοφία[2]  με το θεϊκό μάτι, γι αυτό κατεύθυνε το νου του προς αυτόν το σκοπό.

Ο Μποντισάτβα με το αμόλυντο θεϊκό μάτι που υπερβαίνει αυτό των ανθρώπων, κοίταξε τα αισθανόμενα όντα. Τα είδε να πεθαίνουν και να γεννιόνται με όλη την ομορφιά και την ασχήμια τους, σε ευνοϊκές και δυσμενείς περιστάσεις, να παρακμάζουν ή να προοδεύουν σύμφωνα ακριβώς με τις πράξεις τους. Μ' αυτήν την κατανόηση, σκέφτηκε: [F.165.b]

"Αλλοίμονο! Τα αισθανόμενα όντα έχουν αρνητική συμπεριφορά με το σώμα, το λόγο και το νου. Έχοντας λανθασμένες απόψεις, δυσφημίζουν τους ευγενείς. Καθώς εμπλέκονται με πράξεις που συνδέονται με λανθασμένες απόψεις, μόλις καταρρεύσουν τα σώματά τους και πεθάνουν, πέφτουν σε αρνητικές επαναγεννήσεις και γεννιούνται στα πεδία της κόλασης. Ωστόσο, κάποια άλλα όντα έχουν θετική συμπεριφορά με το σώμα, το λόγο και το νου. Έχοντας ορθή θεώρηση, δεν βλάπτουν τους ευγενείς. Επειδή οι πράξεις τους συνδέονται με την ορθή θεώρηση, μόλις τα σώματά τους καταρρεύσουν και πεθάνουν, γεννιούνται με ευχάριστα σώματα στα πεδία των θεών."

Έτσι, με το αμόλυντο θεϊκό του μάτι, που υπερβαίνει εκείνο των ανθρώπων, ο Μποντισάτβα είδε τα αισθανόμενα όντα να πεθαίνουν και να γεννιούνται, με όλη την ομορφιά και την ασχήμια τους, σε ευνοϊκές και δυσμενείς περιστάσεις, να παρακμάζουν και να προοδεύουν αντίστοιχα, σύμφωνα ακριβώς με τις πράξεις τους. Μ’ αυτόν τον τρόπο μοναχοί, κατά τις πρώτες ώρες της νύχτας, ο Μποντισάτβα πραγμάτωσε τη γνώση, αφαίρεσε το σκοτάδι και έφερε το φως.

 

Στη συνέχεια, ενώ ο νους του Μποντισάτβα-εξαγνισμένος και καθαρός, διαυγής, απαλλαγμένος από τις βασικές και δευτερεύουσες μολύνσεις, πράος, ευπροσάρμοστος και ακίνητος-ήταν απορροφημένος μ' αυτόν τον τρόπο, στη μέση της νύχτας εμφάνισε την πρόθεση να πραγματώσει τη γνώση που βλέπει τη σοφία της αναθύμησης των προηγούμενων ζωών, γι αυτό κατεύθυνε το νου του προς αυτόν το σκοπό.

Μ’ αυτόν τον τρόπο θυμήθηκε τις προηγούμενες δικές του ζωές καθώς και άλλων αισθανόμενων όντων, αρχίζοντας με μια, δύο, τρεις, τέσσερις και πέντε ζωές, έπειτα με δέκα, είκοσι, τριάντα, σαράντα και πενήντα ζωές, μετά με εκατό ζωές, με χίλιες ζωές, με εκατό χιλιάδες ζωές, έπειτα με πολλές εκατοντάδες χιλιάδες ζωές, με δέκα εκατομμύρια ζωές, με ένα δις/μύρια ζωές, με δέκα δις/μύρια ζωές, με ένα τρις/μύρια ζωές [F.166.a] και ένα τετράκις εκατομμύρια ζωές, έπειτα με αρκετά δις/μύρια, με αρκετές δεκάδες δις/μυρίων, αρκετά τρις/μύρια και πολλά τετράκις εκ/μύρια ζωές, μέχρι και τις ζωές μέσα σ’ ένα κάλπα καταστροφής, ένα κάλπα σχηματισμού, ένα κάλπα καταστροφής και σχηματισμού και αρκετά κάλπα και των δύο, καταστροφής και σχηματισμού. Θυμήθηκε με κάθε λεπτομέρεια τις προηγούμενες δικές του ζωές καθώς και άλλων, και σκεφτόταν:

«Σ’ εκείνο το μέρος είχα αυτό το όνομα, αυτό το επίθετο, αυτήν την οικογένεια, αυτή την κάστα, αυτή τη διατροφή, αυτή τη διάρκεια ζωής, για τόσο διάστημα έζησα και βίωσα αυτές τις χαρές και λύπες. Μετά τον θάνατο μου, γεννήθηκα εκεί. Αφού πέθανα εκεί, γεννήθηκα εδώ….»

 

Στη συνέχεια, ενώ ο νους του Μποντισάτβα-εξαγνισμένος και καθαρός, διαυγής, απαλλαγμένος από τις βασικές και δευτερεύουσες μολύνσεις, πράος, ευπροσάρμοστος και ακίνητος-ήταν απορροφημένος μ' αυτόν τον τρόπο, τις τελευταίες ώρες της νύχτας, λίγο πριν την αυγή, ακριβώς εκείνη τη στιγμή της νύχτας που χτυπάει το τύμπανο της μέρας, ο Μποντισάτβα εμφάνισε την πρόθεση να πραγματώσει τη γνώση που φέρνει το τέλος της δυστυχίας και της προέλευσής της και πραγματώνει τη σοφία που εξαλείφει τα πέπλα, γι αυτό και κατεύθυνε το νου του προς αυτόν το σκοπό.

Σκέφτηκε, «Πόσο άθλιος είναι αυτός ο κόσμος! Βασανίζεται από τη γέννηση, τα γηρατειά, την αρρώστια, το θάνατο, τον χωρισμό και την επαναγέννηση, αλλά δεν γνωρίζει πως να βγει από τον ογκώδη αυτό σωρό καθαρής αγωνίας, που σημαδεύεται κυρίως από τα γηρατειά, την αρρώστια και τον θάνατο.  Αλλοίμονο! Μακάρι τα όντα να κατανοούσαν τον τρόπο για να εξαλείψουν τον ογκώδη αυτό σωρό καθαρής αγωνίας, που σημαδεύεται κυρίως από τα γηρατειά, την αρρώστια και τον θάνατο.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα σκέφτηκε,  [F.166.b] «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για να συμβούν τα γηρατειά κι ο θάνατος; Και ποια η αιτιώδης συνθήκη των γηρατειών και του θανάτου; Τότε είδε πως, « Τα γηρατειά κι ο θάνατος συμβαίνουν όταν υπάρχει γέννηση. Η γέννηση είναι η αιτιώδης συνθήκη των γηρατειών και του θανάτου.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα σκέφτηκε, «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για τη γέννηση; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της γέννησης;» Τότε είδε πως, « Η γέννηση συμβαίνει όταν υπάρχει ύπαρξη. Η ύπαρξη είναι η αιτιώδης συνθήκη της γέννησης.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα αναρωτήθηκε, «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση της ύπαρξης; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της ύπαρξης;» Τότε ο Μποντισάτβα είδε πως, «Η ύπαρξη εμφανίζεται όταν υπάρχει προσκόλληση. Η προσκόλληση είναι η αιτιώδης συνθήκη της ύπαρξης.»

‘Έπειτα ο Μποντισάτβα σκέφτηκε, « Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση της προσκόλλησης; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της προσκόλλησης» Τότε είδε πως, «Η προσκόλληση εμφανίζεται όταν υπάρχει επιθυμία. Η επιθυμία είναι η αιτιώδης συνθήκη της προσκόλλησης.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα αναρωτήθηκε, «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση της επιθυμίας; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της επιθυμίας;» Τότε είδε πως, « Η επιθυμία εμφανίζεται όταν υπάρχει αίσθηση[3]. Η αίσθηση είναι η αιτιώδης συνθήκη της επιθυμίας.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα σκέφτηκε, « Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση της αίσθησης; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της αίσθησης;» Τότε είδε πως, «Η αίσθηση εμφανίζεται όταν υπάρχει επαφή. Η επαφή είναι η αιτιώδης συνθήκη για την αίσθηση.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα αναρωτήθηκε, «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση της επαφής; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της επαφής;» Τότε είδε πως, «Η επαφή συμβαίνει όταν είναι παρόντα τα έξι πεδία[4] των αισθήσεων.. Τα έξι πεδία των αισθήσεων είναι η αιτιώδης συνθήκη της επαφής.»

Τότε ο Μποντισάτβα σκέφτηκε, « Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση των έξι πεδίων των αισθήσεων; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη τους;» Τότε είδε πως, «Τα έξι πεδία των αισθήσεων εμφανίζονται λόγω του ονόματος και της μορφής. Το όνομα και η μορφή είναι η αιτιώδης συνθήκη των έξι πεδίων των αισθήσεων.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα αναρωτήθηκε, «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για την εμφάνιση του ονόματος και της μορφής; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη του ονόματος και της μορφής;» Τότε ο Μποντισάτβα είδε πως, «Το όνομα και η μορφή εμφανίζονται όταν υπάρχει συνείδηση. Η συνείδηση είναι η αιτιώδης συνθήκη του ονόματος και της μορφής.»

Τότε ο Μποντισάτβα σκέφτηκε, « Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για να σχηματιστεί η συνείδηση; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη της συνείδησης;» Τότε είδε πως, «Η συνείδηση προβάλει όταν υπάρχουν σχηματισμοί. Οι σχηματισμοί είναι η αιτιώδης συνθήκη της συνείδησης.»

Έπειτα ο Μποντισάτβα συλλογίστηκε, «Ποια είναι η αναγκαία προϋπόθεση για να δημιουργηθούν οι σχηματισμοί; Ποια είναι η αιτιώδης συνθήκη των σχηματισμών;» Τότε ο Μποντισάτβα είδε πως, «Οι σχηματισμοί δημιουργούνται όταν υπάρχει άγνοια. Η άγνοια είναι η αιτιώδης συνθήκη των σχηματισμών.»

Τότε μοναχοί, μια σκέψη εμφανίστηκε στον Μποντισάτβα, «Η άγνοια είναι η αιτιώδης συνθήκη για τους σχηματισμούς. Οι σχηματισμοί είναι η αιτιώδης συνθήκη για την συνείδηση. Η συνείδηση είναι η αιτιώδης συνθήκη για το όνομα και τη μορφή. Το όνομα και η μορφή είναι η αιτιώδης συνθήκη για τα έξι πεδία των αισθήσεων. Τα έξι πεδία των αισθήσεων είναι η αιτιώδης συνθήκη για την επαφή. Η επαφή είναι η αιτιώδης συνθήκη για την αίσθηση. Η αίσθηση είναι η αιτιώδης συνθήκη για την επιθυμία. Η επιθυμία είναι η αιτιώδης συνθήκη για την προσκόλληση. Η προσκόλληση είναι η αιτιώδης συνθήκη για την ύπαρξη. Η ύπαρξη είναι η αιτιώδης συνθήκη για τη γέννηση. Η γέννηση είναι η αιτιώδης συνθήκη των γηρατειών κι του θανάτου, του θρήνου, του πόνου, της απόγνωσης και των βασάνων. Μ’ αυτόν το τρόπο δημιουργείται αυτός ο ογκώδης σωρός καθαρής αγωνίας.»

Καθώς ο Μποντισάτβα μοναχοί, συλλογιζόταν και στοχαζόταν πάνω σ’ αυτούς τους παράγοντες, που δεν είχαν ξανακουστεί ποτέ πριν, μέσα του εμφανίστηκε σοφία, όραμα, γνώση, ευφυία, σύνεση και ενόραση κι ένα φως άρχισε να λάμπει.

 

Έπειτα ο Μποντισάτβα σκέφτηκε, «Τι πρέπει να λείπει για να μην εμφανιστούν τα γηρατειά κι ο θάνατος; Τι πρέπει να αποτραπεί, ώστε να εξαλειφθούν τα γηρατειά κι ο θάνατος;» Έπειτα είδε πως, «Όταν δεν υπάρχει γέννηση, τα γηρατειά κι ο θάνατος δεν προκύπτουν. Τα γηρατειά κι ο θάνατος αποτρέπονται, όταν αποτρέπεται η γέννηση.» [F.167.b]

Έπειτα ο Μποντισάτβα συλλογίστηκε, «Τι πρέπει να λείπει ώστε να μην προκύψει γέννηση; Τι θα πρέπει να αποτραπεί ώστε να εξαλειφθεί η γέννηση;» Τότε είδε πως, «Όταν δεν υπάρχει ύπαρξη, δεν προκύπτει γέννηση. Η γέννηση εξαλείφεται, όταν αποτρέπεται η ύπαρξη.»

Τότε ο Μποντισάτβα αναρωτήθηκε, «Τι πρέπει να λείπει ώστε να μην εκδηλωθεί τίποτα μέχρι τους σχηματισμούς; Τι πρέπει να αποτραπεί ώστε να εξαλειφθούν οι σχηματισμοί;» Έπειτα είδε ότι, «Όταν δεν υπάρχει άγνοια, δεν δημιουργούνται οι σχηματισμοί. Εμποδίζοντας την άγνοια, εμποδίζονται οι σχηματισμοί. Αποτρέποντας τους σχηματισμούς, αποτρέπεται η συνείδηση κλπ μέχρι και την αποτροπή της γέννησης, κι έτσι μπαίνει ένα τέλος στα γηρατειά και το θάνατο, την αγωνία, τον θρήνο, τον πόνο, την απόγνωση και τα βάσανα. Αυτός είναι ο τρόπος που μπαίνει ένα τέλος στον ογκώδη αυτό σωρό καθαρής αγωνίας.»

Από τον συλλογισμό και τον στοχασμό αυτών των παραγόντων μοναχοί, που δεν είχαν ξανακουστεί ποτέ πριν, μέσα στον Μποντισάτβα εμφανίστηκε σοφία, όραμα, γνώση, ευφυία, σύνεση και ενόραση κι ένα φως άρχισε να λάμπει.

 

Τότε μοναχοί, κατάλαβα επακριβώς τις τέσσερις αλήθειες. Κατανόησα πως: 1. η μόλυνση είναι δυστυχία, 2. την πηγή της μόλυνσης, 3. τον τρόπο με τον οποίο η μόλυνση παύει και 4. τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της μόλυνσης. Κατανόησα επακριβώς την μόλυνση της επιθυμίας, την μόλυνση της λαχτάρας, τη μόλυνση της άγνοιας και τη μόλυνση των πεποιθήσεων. Κατανόησα που ακριβώς παύουν αυτές οι μολύνσεις χωρίς να αφήνουν καθόλου υπολείμματα, και που ακριβώς εξαφανίζονται και χάνονται χωρίς να αφήνουν καθόλου υπολείμματα.

Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της άγνοιας, την προέλευση της άγνοιας, την παύση της άγνοιας και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της. Κατανόησα που ακριβώς εξαφανίζεται και χάνεται όλη η άγνοια χωρίς εξαίρεση. Ακόμα, κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα των σχηματισμών, την προέλευση των σχηματισμών, την παύση των σχηματισμών και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση τους. [F.168.a] Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της συνείδησης, της προέλευσης της συνείδησης, την παύση της συνείδησης και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της.

Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα του ονόματος και της μορφής, την προέλευση του ονόματος και της μορφής, την παύση του ονόματος και της μορφής και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση τους. Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα των έξι πεδίων των αισθήσεων, την προέλευση των έξι πεδίων των αισθήσεων, την παύση των έξι πεδίων των αισθήσεων και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση τους.

Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της επαφής, την προέλευση της επαφής, την παύση της επαφής και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της. Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της αίσθησης, την προέλευση της αίσθησης, την παύση της αίσθησης και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της. Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της επιθυμίας, την προέλευση της επιθυμίας, την παύση της επιθυμίας και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της.

Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της προσκόλλησης, την προέλευση της προσκόλλησης, την παύση της προσκόλλησης και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της. Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της ύπαρξης, την προέλευση της ύπαρξης, την παύση της ύπαρξης και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της. Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της γέννησης, την προέλευση της γέννησης, την παύση της γέννησης και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της.

Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα των γηρατειών, την προέλευση των γηρατειών, την παύση των γηρατειών και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση τους. Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα του θανάτου, την προέλευση του θανάτου, την παύση του θανάτου και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση του. Κατανόησα επακριβώς, τον τρόπο με τον οποίο αυτός ο ογκώδης σωρός καθαρής δυστυχίας, με τις αγωνίες του, τους θρήνους, τον πόνο, την απόγνωση και τα βάσανα, γεννιέται και πως παύει.  [F.168.b] Κατανόησα επακριβώς την ταυτότητα της δυστυχίας, την προέλευση της δυστυχίας, την παύση της δυστυχίας και τον δρόμο που οδηγεί στην παύση της.

 

Έτσι, μοναχοί, με βεβαιότητα, κατά την τελική φάση της νύχτας, την αυγή, τη στιγμή ακριβώς που χτυπά το πρωινό τύμπανο, ο Μποντισάτβα – το ον, το καλό ον, το ανώτατο ον, το σπουδαίο ον, ο βους μεταξύ των ανθρώπων, ο ελέφαντας μεταξύ των ανθρώπων, ο λέοντας μεταξύ των ανθρώπων, ο ταύρος μεταξύ των ανθρώπων, ο ήρωας μεταξύ των ανθρώπων, ο πρωταθλητής μεταξύ των ανθρώπων, η αυθεντία μεταξύ των ανθρώπων, ο λωτός μεταξύ των ανθρώπων, ο λευκός λωτός μεταξύ των ανθρώπων, το υπέρτατο υποζύγιο μεταξύ των ανθρώπων, ο ανυπέρβλητος αρματηλάτης μεταξύ των ανθρώπων – έφτασε στην ανυπέρβλητη, τέλεια και ολοκληρωμένη φώτιση, πραγματώνοντας την τρίπτυχη γνώση. Το έπραξε αυτό μέσω της γνώσης, που αποτελείται από την μονοσήμαντη ανώτερη γνώση[5] όλων των γνωστέων, όλων αυτών που μπορούν να κατανοηθούν, να επιτευχθούν και να πραγματωθούν μέσω της σοφίας των ευγενών.

Έπειτα μοναχοί, οι θεοί είπαν, «Φίλοι, ας σκορπίσουμε λουλούδια! Ο Ευλογημένος έφτασε στην τέλεια φώτιση!»

Τότε όμως, κάποιοι θεοί που είχαν δει κατά το παρελθόν άλλους βούδες, μαζεύτηκαν και είπαν στους άλλους, «Φίλοι, όλοι οι τέλειοι και ολοκληρωμένοι βούδες του παρελθόντος, δημιούργησαν και εμφάνισαν ένα σημάδι, γι αυτό μην σκορπίσετε ακόμη τα λουλούδια, μέχρις ότου ο Ευλογημένος φανερώσει ένα σημάδι.»

Ο Τατάγκατα μοναχοί, γνώριζε πως οι θεοί είχαν αμφιβολίες, γι αυτό υψώθηκε στον ουρανό, στο ύψος επτά φοινικόδεντρων και καθώς βρισκόταν εκεί, είπε με αγαλλίαση:

 

«Ο δρόμος έχει διακοπεί.

Οι ακαθαρσίες έχουν εξαλειφθεί.

Οι εκροές/ροές έχουν στεγνώσει και δεν ρέουν πια[6].

Το μονοπάτι τώρα τέλειωσε, δεν ταξιδεύω πια.

Αυτό ονομάζεται το τέλος της δυστυχίας.»

 

Τότε οι θεοί, σκόρπισαν ουράνια λουλούδια που συσσωρεύτηκαν μέχρι τα γόνατα του Τατάγκατα [F.169.a].

Όταν ο Τατάγκατα μοναχοί, έφτασε στην πλήρη αφύπνιση μ’ αυτόν τον τρόπο, διαλύθηκε ένα πυκνό σκοτάδι, η επιθυμία εξαγνίστηκε, οι πεποιθήσεις εξαλείφθηκαν, οι μολύνσεις χτυπήθηκαν, το αγκάθι αφαιρέθηκε, ο κόμπος λύθηκε, κατέβηκε η σημαία της υπερηφάνειας, η σημαία της αρετής εγέρθηκε, οι κρυμμένοι σχηματισμοί ξεριζώθηκαν, η αληθινή φύση των φαινομένων έγινε γνωστή,  το απόλυτο έγινε κατανοητό, η σφαίρα των φαινομένων κατανοήθηκε, η φύση των αισθανόμενων όντων εξακριβώθηκε, εκείνα που προσανατολίστηκαν στην πραγματικότητα εγκρίθηκαν, όσα προσανατολίστηκαν στο λάθος αποδοκιμάστηκαν, τα απροσδιόριστα όντα έγιναν αποδεκτά, οι ικανότητες των αισθανόμενων όντων φανερώθηκαν σε όλη τους την ποικιλία, κατανοήθηκε η συμπεριφορά των όντων, η θεραπεία των ασθενειών στα όντα κατανοήθηκε και χρησιμοποιήθηκε το γιατρικό της αθανασίας. Έγινε ο βασιλιάς των θεραπευτών, που θα ελευθέρωνε τα όντα από κάθε βάσανο και θα τα εγκαθιστούσε στην ευδαιμονία της νιρβάνα. Κάθισε στον υπέροχο βασιλικό θρόνο των Τατάγκατα, στην ουσία των Τατάγκατα. Ανακάλυψε τα μέσα για την ολοκληρωμένη φώτιση και μπήκε στην πόλη της παντογνωσίας, όπου και αναμίχθηκε τέλεια με όλους τους Βούδες και έγινε αδιαχώριστος από την κατανόηση της σφαίρας των φαινομένων.

 

Ο Τατάγκατα μοναχοί, παράμεινε στη θέση της φώτισης για τις πρώτες επτά μέρες, αναλογιζόμενος, «Έβαλα ένα τέλος εδώ, στα δεινά της γέννησης, των γηρατειών και του θανάτου, που συμβαίνουν από αμνημονεύτων χρόνων.»     

Μοναχοί, πράγματι, τη στιγμή που ο Μποντισάτβα πέτυχε την παντογνωσία, όλα τα όντα σε όλους τους κόσμους των δέκα κατευθύνσεων ένοιωσαν έκσταση. Όλοι οι κόσμοι πλημμύρισαν με λαμπερό φως, ακόμη και οι σκοτεινοί χώροι μεταξύ τους που ήταν γεμάτοι αρνητικότητα. [F.169.b]

Όλοι οι κόσμοι των δέκα κατευθύνσεων κλονίστηκαν με έξι τρόπους: σείστηκαν, κουνήθηκαν και ταλαντεύτηκαν, ταράχτηκαν, κλονίστηκαν και πάλλονταν, δονήθηκαν, ανατρίχιασαν και τρέκλισαν, κουδούνισαν, τινάχτηκαν και συνταράχτηκαν, έβγαλαν θορύβους, κρότους και αντήχησαν, βούιξαν, βροντήξαν και βρυχήθηκαν.

Όλοι οι Βούδες συγχάρηκαν τον Τατάγκατα που έφτασε στην τέλεια και ολοκληρωμένη φώτιση και του έκαναν λατρευτικά δώρα. Μ’ αυτά τα λατρευτικά δώρα, αυτός ο τρισχιλιόκοσμος καλύφθηκε με μια πολύτιμη ομπρέλα κι από εκείνη την πολύτιμη ομπρέλα εκπορεύτηκε ένα δίχτυ φωτεινών ακτίνων, που φώτισε τους αναρίθμητους αμέτρητους κόσμους των δέκα κατευθύνσεων.

Στη συνέχεια οι Μποντισάτβα κι οι θεοί των δέκα κατευθύνσεων, εξέφρασαν τη χαρά τους:

 

«Μια αυθεντία μεταξύ των όντων, ένας λωτός στη λίμνη της σοφίας, εμφανίστηκε.

Αμόλυντος από τις κοσμικές υποθέσεις,

θα κάνει να συσσωρευτεί ένα σύννεφο μεγάλης συμπόνιας,

που θα πλημμυρίσει όλη τη σφαίρα των φαινομένων.

 

«Η απαλή βροχή του Ντάρμα, το γιατρικό των όντων,

θα κάνει να βλαστήσουν όλοι οι σπόροι των ριζών της αρετής,

θα φέρει την ανάπτυξη στα βλαστάρια της πίστης,

και θα αποδώσει τους καρπούς της απελευθέρωσης.»

 

Πάνω σ’ αυτό το θέμα, λέγεται:

 

Αφού νίκησε τον Μάρα και τις ορδές του, είναι πράγματι το λιοντάρι μεταξύ των ανθρώπων.

Όταν αυτός ο δάσκαλος πραγμάτωσε την ευδαιμονία της συγκέντρωσης

και πέτυχε την τρίπτυχη γνώση με τα μέσα των δέκα δυνάμεων,

πολλές δεκάδες εκατομμύρια βουδικά πεδία στις δέκα κατευθύνσεις, σείστηκαν.

 

Εκείνοι οι Μποντισάτβα που είχαν έρθει στο παρελθόν επιθυμώντας το Ντάρμα,

υποκλίθηκαν στα πόδια του και είπαν, ‘Δεν είσαι κουρασμένος;

Είδαμε πως κατατρόπωσες τον τρομακτικό αυτό στρατό

με τη δύναμη της ανώτερης γνώσης, της αρετής και του ζήλου σου.’

 

Οι Βούδες από εκατό δις/μύρια πεδία μετέφεραν ομπρέλες [F.170.a]

κι έλεγαν, ‘Άριστα Μεγάλο Ον! Κατατρόπωσες τις δαιμονικές ορδές

και πέτυχες την ύψιστη κατάσταση, την αθανασία και απαλλάχτηκες από την αγωνία.

Γρήγορα ρίξε τη βροχή του αληθινού Ντάρμα στους τρεις κόσμους.’

 

Τα άριστα όντα των δέκα κατευθύνσεων άνοιξαν τα χέρια τους

και είπαν με τη φωνή του κούκου,

‘Έτσι όπως εμείς πετύχαμε την αφύπνιση, έτσι κι εσύ έφτασες στην πρωταρχική κατάσταση.

Είμαστε σαν το βούτυρο και το εξευγενισμένο βούτυρο.’

 

Οι θεές του πεδίου της επιθυμίας επίσης, αντιλήφθηκαν πως ο Τατάγκατα στη θέση της φώτισης, πέτυχε την ύψιστη γνώση, εκπλήρωσε τον σκοπό του και ήταν νικηφόρος στη μάχη. Είχε νικήσει τους δαιμονικούς αντιπάλους, ύψωσε ομπρέλες, λάβαρα και σημαίες, έγινε ήρωας, ο υπέρτατος νικητής, ο άνθρωπος, ο τρανός άνθρωπος, ο υπέρτατος θεραπευτής και αυτός που αφαιρεί τα αγκάθια. Όπως ο λέοντας, ήταν ατρόμητος και χωρίς ανησυχία. Όπως ο ελέφαντας, ήταν ευγενικός. Εφόσον εξάλειψε τις τρεις μολύνσεις, ήταν αμόλυντος. Ήταν γνώστης, καθώς είχε πραγματώσει την τρίπτυχη γνώση. Είχε φτάσει στην άλλη όχθη, αφού διέσχισε τους τέσσερις ποταμούς. Ήταν από βασιλική κάστα, αφού ύψωσε την πολύτιμη μοναδική ομπρέλα, ήταν ιερέας των τριών κόσμων αφού είχε εγκαταλείψει τις αρνητικές πράξεις, ήταν επαίτης[7]αφού είχε σπάσει το κέλυφος της άγνοιας, ένας ασκητής αφού είχε ξεπεράσει τέλεια κάθε προσκόλληση, ένας κύριος αφού είχε εξαλείψει τις μολύνσεις, ήταν ήρωας αφού δεν άφησε να πέσει το λάβαρο, ήταν υπερδύναμος όντας προικισμένος με τις δέκα δυνάμεις, ένα ορυχείο πολύτιμων πετραδιών αφού ήταν πλήρης με όλα τα πετράδια του Ντάρμα.

Έτσι, γνωρίζοντας αυτά, οι θεές πλησίασαν τη θέση της φώτισης και επαίνεσαν τον Τατάγκατα μ’ αυτούς τους στίχους:

 

‘’‘Έχοντας νικήσει τις δαιμονικές ορδές

στον κορμό του βασιλιά των δέντρων

κάθεται ακλόνητος, σαν το όρος Μερού,

ατρόμητος και σιωπηλός.

 

‘Μέσω της εξάσκησης στην γενναιοδωρία, την πειθαρχία και τη χαλιναγώγηση

για πολλές δεκάδες εκατομμύρια κάλπα,

πέτυχε την τέλεια υπέρτατη φώτιση

γι αυτό και λάμπει σήμερα εδώ. [F.170.b]

 

‘Μέσω της εξάσκησης στην πειθαρχία, τους όρκους και τις στερήσεις

για πολλές δεκάδες εκατομμύρια κάλπα,

αναζητώντας τη φώτιση,

ξεπέρασε τον Σάκρα και τον Μπράχμα.

 

‘Φορώντας την ισχυρή πανοπλία της υπομονής

για πολλές δεκάδες εκατομμύρια κάλπα,

αποδέχτηκε τη δυστυχία

γι αυτό και λάμπει σαν το χρυσό.

 

‘Μέσω της δύναμης και της έντασης της ανδρείας του

για πολλές δεκάδες εκατομμύρια κάλπα,

έδιωξε τους αντιπάλους του

κι έτσι κέρδισε τον στρατό του Μάρα.

 

‘Μέσω της συγκέντρωσής του, της ανώτερης γνώσης και της σοφίας του,

που εφάρμοσε για πολλές δεκάδες εκατομμύρια κάλπα,

τίμησε τους καλύτερους σοφούς

και γι αυτό τώρα τιμάται κι αυτός.

 

‘Μέσω της ανώτερης γνώσης, της μάθησης και των συσσωρεύσεων,

που ανάπτυξε για πολλές δεκάδες εκατομμύρια κάλπα,

ωφέλησε δεκάδες εκατομμύρια αισθανόμενα όντα

και γι αυτό πέτυχε τη φώτιση γρήγορα.

 

‘Θριάμβευσε πάνω στο δαίμονα των σκάντα

κι επίσης πάνω στον άρχοντα του θανάτου

και τον δαίμονα των μολύνσεων.

Επίσης έχει θριαμβεύσει πάνω στον δαίμονα των θεών

γι αυτό δεν έχει καμία αγωνία.

 

‘Αυτός ο θεός των θεών,

που τον τιμούν ακόμα κι οι θεοί,

αξίζει να τον τιμούν σε όλους τους τρεις κόσμους

ως το πεδίο όσων αναζητούν την αρετή.

 

‘Αποδίδει τον καρπό της αθανασίας.

Είναι το ύψιστο αντικείμενο σεβασμού.

Όταν του δίνεται μια δωρεά,

το αποτέλεσμα δεν τελειώνει ποτέ,

μέχρι την επίτευξη της υπέρτατης φώτισης.

 

‘Η τρίχα ανάμεσα στα φρύδια ακτινοβολεί φως,

φωτίζοντας πολλές δεκάδες εκατομμύρια τοποθεσίες.

Ξεπερνά ακόμα και το φως του ήλιου και της σελήνης.

Είναι το φως για όλα τα όντα.

 

‘Η μορφή του είναι όμορφη

μεγαλειώδης και με καλές αναλογίες.

Είναι πλήρης με τα άριστα χαρακτηριστικά και έτοιμος να ωφελήσει,

είναι άξιος σεβασμού μέσα στους τρεις κόσμους.

 

‘Τα μάτια του είναι αμόλυντα,

αυθόρμητα βλέπουν

μυριάδες άψυχα και έμβια όντα,

τις τοποθεσίες και τα πλήθη των όντων.

 

‘Τα αυτιά του είναι αμόλυντα,

ακούν άπειρους ήχους,

ανθρώπων και θεών

και το Ντάρμα των Νικητών.

 

‘Η γλώσσα του είναι μακριά

κι έχει τόσο μελωδική φωνή, σαν του κούκου.

Ας τον ακούσουμε να μιλά για το Ντάρμα,

την αμβροσία που φέρνει την μεγαλύτερη γαλήνη.

 

‘Ακόμα κι αν αντικρύζει τον στρατό του Μάρα

ο νους του παραμένει ανενόχλητος.

Ακόμα κι αν βλέπει την ποικιλία των θεών,

ο συνετός του νους δεν εκστασιάζεται. [F.171.a]

 

‘Δεν νίκησε τον στρατό του Μάρα

με μαχαίρια και βέλη.

Με την αλήθεια, την αυτοκυριαρχία και τον ασκητισμό του

νίκησε τους φαύλους κακούργους.

 

‘Χωρίς να κουνηθεί από τη θέση του,

το σώμα του παρέμεινε αλώβητο.

Σε εκείνη την περίπτωση, δεν ήταν ούτε στοργικός

ούτε και θυμωμένος.

 

‘Εκείνοι οι θεοί και οι άνθρωποι

που ακούν το Ντάρμα από σένα

και προσπαθούν να το πραγματώσουν,

εξασφαλίζουν την ποθητή απόκτησή του.

 

‘Μέσα από την αρετή [που προκύπτει] καθώς σε επαινούμε,

εσένα Νικηφόρε, που είσαι γεμάτος με τη λαμπρότητα της αρετής,

είθε να γίνουμε αμέσως σαν κι εσένα,

Φεγγάρι ανάμεσα στους ανθρώπους!’’

 

Μόλις ο Οδηγός, ο ταύρος ανάμεσα στους ανθρώπους, έφτασε στη φώτιση,

εκατοντάδες δις/μύρια πεδίων σείστηκαν και ο Μάρα καταχτήθηκε.

Έπειτα, στο ρυθμό του Μπράχμα και με τη μελωδία του κούκου,

ο Οδηγός είπε για πρώτη φορά αυτούς τους στίχους:

 

«Η αρετή, πλήρως ωριμασμένη, φέρνει ευτυχία και εξαφανίζει όλα τα δεινά.

Οι ευχές του ατόμου που έχει αρετή, θα εκπληρωθούν.

Θα υπερισχύσουν του Μάρα, γρήγορα θα φτάσουν στη φώτιση

και θα επιτύχουν τη νιρβάνα, την ατάραχη κατάσταση της γαλήνης.

 

«Πως λοιπόν να σταματήσει κανείς να συσσωρεύει αρετή;

Πως να κορεστεί με την ακρόαση του Ντάρμα, που είναι σαν την αμβροσία;

Πως να χορτάσει κανείς τα ερημικά δάση;

Πως να σταματήσει να εργάζεται για το όφελος των όντων;»

 

Απλώνοντας το χέρι του, είπε στους Μποντισάτβα:

‘Δώσατε τον σεβασμό σας, επομένως επιστρέψτε στον τόπο σας.’’

Όλοι τους υποκλίθηκαν στα πόδια του Τατάγκατα

και επέστρεψαν στα πεδία τους σε υπέροχες συστοιχίες.

 

Όταν είδαν τις τρομερές δαιμονικές ορδές να προχωρούν

και τον Τατάγκατα να παίζει μαζί τους

τα όντα, καθώς ένοιωσαν μια απαράμιλλη επιθυμία να φτάσουν στη φώτιση, είπαν:

‘’Είθε να νικήσουμε τον Μάρα και τις ορδές του και να φτάσουμε στην αθανασία.’’

 

Ακόμα κι όταν ο Τατάγκατα έφτασε στην τέλεια και ολοκληρωμένη φώτιση, μοναχοί, καθισμένος στον θρόνο των λιονταριών κάτω απ’ το δέντρο της φώτισης, την ίδια στιγμή, φανέρωσε τόσες αμέτρητες εκδηλώσεις της αφυπνισμένης παιχνιδίζουσας δραστηριότητας του, που δεν είναι εύκολο να αποκαλυφθούν, ούτε και σε ένα κάλπα. [F.171.b]

 

Ως προς αυτό το θέμα, λέγεται:

 

Η γη έγινε τόσο ομαλή, όσο η παλάμη του χεριού.

Εμφανίστηκαν ολάνθιστοι εκατόφυλλοι λωτοί μέσα σε μια πλημμύρα φωτός.

Εκατοντάδες χιλιάδες θεοί υποκλίθηκαν στη θέση της φώτισης

και έγιναν μάρτυρες Εκείνου που Αναγγέλθηκε Πρώτος από τον Βρυχηθμό ενός Λιονταριού

 

Εκατοντάδες δέντρα του τρισχιλιόκοσμου καθώς και τα βουνά του

μαζί με το όρος Μερού, τον βασιλιά των βουνών, υποκλίθηκαν στη θέση της φώτισης.

Πλησιάζοντας εκείνον με τις δέκα δυνάμεις, ο Μπράχμα και ο Σάκρα έδειξαν τον σεβασμό τους.

Τέτοιο ήταν το παιχνίδισμα, του λιονταριού μεταξύ των ανθρώπων, καθώς καθόταν στη θέση της φώτισης.

 

Εκατοντάδες χιλιάδες ακτίνες φωτός ακτινοβόλησαν από το σώμα του,

διαπερνώντας τα τέλεια πεδία των Νικητών και γαληνεύοντας τα τρία κατώτερα πεδία.

Με αυτό, οι δυστυχείς καταστάσεις εξαντλήθηκαν μέσα σ’ ένα κλάσμα στιγμής

κι η σκληρότητα, η υπερηφάνεια και το μίσος, έγιναν ακίνδυνα για τα αισθανόμενα όντα.

Τέτοιο ήταν το παιχνίδισμα, του λιονταριού μεταξύ των ανθρώπων, καθώς καθόταν στη θέση της φώτισης.

 

Η λαμπρή τρίχα στο μέτωπό του, ξεπέρασε κι αυτή τη λάμψη του ήλιου,

του φεγγαριού, των πολύτιμων λίθων, της φωτιάς, του κεραυνού και των θεών,

και την κορφή της κεφαλής του Δασκάλου, δεν μπορούσε να δει κανένα ον.

Τέτοιο ήταν το παιχνίδισμα, του λιονταριού μεταξύ των ανθρώπων, καθώς καθόταν στη θέση της φώτισης.

 

Όταν άγγιξε τη γη με την παλάμη του χεριού του, σείστηκε με έξι τρόπους.

Αυτό συγκλόνισε τις ορδές του Μάρα, σαν να ήταν τούφες από βαμβάκι.

Ο Μάρα κραδαίνοντας ένα βέλος, χάραξε εικόνες στη γη.

Τέτοιο ήταν το παιχνίδισμα, του λιονταριού μεταξύ των ανθρώπων, καθώς καθόταν στη θέση της φώτισης.

 

Έτσι ολοκληρώνεται το 22^ο Κεφάλαιο - Η τέλεια και ολοκληρωμένη φώτιση

---

[1] dran pa- Μια από τις σπουδαιότερες εκπαιδεύσεις των ασκούμενων στο Βουδισμό, που παραδοσιακά διδάσκεται στις διδασκαλίες για τις τέσσερις εφαρμογές της επαγρύπνησης

[2] jnana/ye shes

[3] Αίσθηση-ευχάριστη, δυσάρεστη και ουδέτερη

[4] πεδία των αισθήσεων-αγιάτανα-Στον Βουδισμό, ένας τρόπος περιγραφής της εμπειρίας (ή της ύπαρξης) είναι τα δώδεκα πεδία των αισθήσεων (μάτι και μορφή, αυτί και ήχος, μύτη και μυρωδιά, γλώσσα και γεύση, σώμα και αφή, νους και νοητικά αντικείμενα).

[5] insight- shes rab ཤེས་རབ། prajñā η κατανόηση της αληθινής φύσης των φαινομένων, που είναι η κενότητα. Η έκτη παραμίτα.

[6] Οι μολύνσεις ή πιο κυριολεκτικά οι εκροές (θιβ. zag pa) είναι, όπως το διατύπωσε ο Βούδας, τα τέσσερα ρεύματα που καθορίζουν τον κύκλο της ύπαρξης: η επιθυμία, η άγνοια, η προσκόλληση σε απόψεις και η [δίψα για] ύπαρξη. Η λέξη εκροή εκφράζει εδώ την εκροή της συνείδησης που υποκινείται από τα τέσσερα αυτά ρεύματα προς τα αντικείμενα της προσκόλλησης. Η συνείδηση εμπλέκεται έτσι στη δυαδική προβολή και χάνει τη διαύγεια και τη δύναμη της πρωταρχικής σοφίας. Αυτό έχει ως συνέπεια ο νους να θολώνει ή να μολύνεται, και αυτό οδηγεί σε αντίστοιχα μολυσμένες νοητικές, λεκτικές ή σωματικές δραστηριότητες. Αυτές μπορεί να είναι μη ενάρετες αλλά και ενάρετες. Όλες οι πράξεις που επηρεάζονται από αυτές τις εκροές ή μολύνσεις αποτελούν τον μηχανισμό για περαιτέρω επαναγεννήσεις στον κύκλο της Σαμσάρα. Εκείνος που βρίσκει τον δρόμο προς τη βαθιά διαλογιστική συγκέντρωση που είναι απαλλαγμένη από τέτοιες εκροές, δηλαδή είναι χωρίς δυαδικές προβολές, αυτός απελευθερώνεται από τον βασανιστικό κύκλο των επαναγεννήσεων. Γκαμπόπα

[7] mendicant-ασκούμενοι που έχουν απαρνηθεί τα κοσμικά αγαθά