Ατγιαγια τζνάνα Σούτρα atyayajñāna

                                    (σοφία την στιγμή του θανάτου)

     [Σχόλια έχουν κάνει οι Σαντιντέβα-Πρατζνασαμούντρα-7^ος Δαλάι Λάμα κ.α.

      Ανήκει στις Πέντε Βασιλικές Σούτρα κ στις Δέκα Βασιλικές Σούτρα που είναι σχετικά        σύντομες αλλά πολύ βαθιές σούτρα με καίριες οδηγίες. Λέγονται βασιλικές γιατί είναι υψίστης σημασίας

--π.χ. Πρατζναπαραμίτα (αφορά τη θεώρηση κ αναφέρεται ως βαθιά) ενώ η Ατγιαγια τζνάνα 

Σούτρα αφορά τον διαλογισμό και αναφέρεται στο τελικό νόημα 

 

Υπήρξε καθημερινή άσκηση του βασιλιά Τρίσονγκ Ντέτσεν κ μεταφράστηκε μετά από υπόδειξη

 του Γκούρου Ρίνποτσε

 

Αναφορές σ’ αυτήν από τον Γκαμπόπα, Σάκυα Παντίτα, 3^ος Κάρμαπα, Πέμα Κάρπο,Ταρανάτα 

κλπ

 Είναι η μόνη σούτρα του Κανγκιούρ που διαδραματίζεται στο Ακανίστα που είναι το υψηλότερο επίπεδο του Πεδίου της Μορφής κι έτσι είναι μέρος του κόσμου των θεών Μπράχμα. Είναι προσβάσιμο μόνο ως αποτέλεσμα ιδιαίτερων καταστάσεων διαλογισμού. Είναι το μέρος που βρίσκονται για τελευταία τους ζωή ‘αυτοί που δεν επιστρέφουν’. Μόνο οι μποντισάτβα του 10^ου επιπέδου μπορούν να πάνε εκεί και υποδηλώνει πως ο Βούδας ήταν σε σαμπογκακάγια μορφή που αντιλαμβάνονταν μόνο οι μποντισάτβα του 10^ου επιπέδου]

[F.153.a] Σεβασμός σε όλους τους Βούδες και τους Μποντισάτβα!

Έτσι άκουσα κάποτε. Καθώς ο Ευλογημένος βρισκόταν στο παλάτι του βασιλιά των θεών στο πεδίο Ακανίστα, δίδασκε το Ντάρμα σε ολόκληρη τη σύναξη.

Ο μποντισάτβα μαχασάτβα Ακασαγκάρμπα αφού απέδωσε τιμές στον Ευλογημένο, ρώτησε «Ευλογημένε, με ποιον τρόπο να βλέπει το νου, o Μποντισάτβα που είναι έτοιμος να πεθάνει;»

Ο Ευλογημένος απάντησε, «Ακασαγκάρμπα, τη στιγμή του θανάτου ο Μποντισάτβα θα πρέπει να ασκηθεί στη σοφία για τη στιγμή του θανάτου. Η σοφία για τη στιγμή του θανάτου αποτελείται από τα ακόλουθα:

 

Επειδή όλα τα φαινόμενα είναι φυσικά καθαρά[K1] ,  καλλιέργησε την αντίληψη της

απουσίας ύπαρξης.

Επειδή όλα τα φαινόμενα συμπεριλαμβάνονται μέσα στην μποντιτσίτα[1],

καλλιέργησε την αντίληψη της μεγάλης συμπόνιας[2].

Επειδή όλα τα φαινόμενα είναι φυσικά φωτεινά[K2] , καλλιέργησε καλά το νου

που είναι απαλλαγμένος από σημεία αναφοράς.

Επειδή όλες οι οντότητες είναι παροδικές, καλλιέργησε καλά το νου που δεν

προσκολλάται σε τίποτα απολύτως.

Όταν πραγματώσεις το νου, αυτό είναι σοφία. Γι’ αυτό, καλλιέργησε καλά

την αντίληψη ότι δεν πρέπει να αναζητάς τον Βούδα κάπου αλλού»

 

Έπειτα ο Ευλογημένος μίλησε με τους ακόλουθους στίχους:

 

Επειδή όλα τα φαινόμενα είναι φυσικά καθαρά[K3] ,

καλλιέργησε την αντίληψη της απουσίας ύπαρξης[3].

 

Επειδή[K4]  είναι εμποτισμένα με την μποντιτσίτα,

καλλιέργησε το νου της μεγάλης συμπόνιας[4].

 

Επειδή[K5]  όλα τα φαινόμενα είναι φυσικά φωτεινά,

καλλιέργησε ένα νου απαλλαγμένο από σημεία αναφοράς. 

 

Επειδή[K6]  όλες οι οντότητες είναι παροδικές,

καλλιέργησε το νου που είναι απαλλαγμένος από προσκόλληση.

 

Επειδή ο νους είναι η αιτία της εμφάνισης της σοφίας,

μη γυρεύεις τον Βούδα κάπου αλλού.»

 

---

[1] στο νου της φώτισης

[2] Ο Πρατζνασαμούτρα εξηγεί πως όλα τα φαινόμενα της σαμσάρα και της νιρβάνα πράγματι δεν έχουν κάποια αληθινή εξωτερική ύπαρξη αλλά αποτελούν τον ίδιο μας τον φωτισμένο νου και πως μεγάλη συμπόνια εδώ σημαίνει, το να εφαρμόζονται και τα 3 είδη συμπόνιας δηλ. 1.η συμπόνια για τα όντα που δεν αντιλαμβάνονται την τελική αλήθεια, 2. η συμπόνοια που αντιλαμβάνεται τα φαινόμενα σε σχέση με την παροδικότητα, την δυστυχία, την κενότητα και την απουσία εαυτού ως προς τη φύση όλων των φαινομένων, 3. τη συμπόνια χωρίς σημείο αναφοράς κι έτσι καλλιεργεί την κενότητα. Και τα τρία αυτά περιλαμβάνουν όλες τις διδασκαλίες του Βούδα.

[3] 1)Θεώρηση της κενότητας, 2)μποντιτσίτα 3)διαλογισμός χωρίς σημεία αναφοράς, 4)παροδικότητα και 5)καρπός

[4] Σ’ αυτόν τον στίχο ο Πρατζνασαμούτρα εξηγεί πως όλα τα φαινόμενα είναι σαν ψευδαισθήσεις που δεν υπάρχουν, όταν αναπτυχθεί αυτό, δηλ. η αντίληψη για την ψευδαισθητική φύση των φαινομένων, τότε εμφανίζεται η συμπόνοια που δεν αντιλαμβάνεται κάτι κι αυτό είναι το καλύτερο είδος ελέους.

---

 [K1]Μέσα από ενδελεχή ανάλυση καταλαβαίνεις πως δεν μπορείς να βρεις κάποια φύση στα φαινόμενα. Έτσι ο νους εξαγνίζεται

 [K2]Περιγράφεται έτσι, επειδή η φύση του νου απ όπου προβάλλουν τα φαινόμενα, είναι η φωτεινότητα που είναι σαν το διάστημα, που είναι αμόλυντη σαν το διάστημα, που τα περιλαμβάνει όλα σαν το διάστημα. Η φύση του νου είναι σαν τον ήλιο και τα φαινόμενα σαν τις ακτίνες του. Εφόσον ο νους κ τα φαινόμενα δεν έχουν κάποια αληθινή ουσία, άρα δεν υπάρχει κάποιο αντικείμενο ούτε κάποιο υποκείμενο ως σημείο αναφοράς. Αυτό πρέπει να καλλιεργηθεί

 [K3]η πρώτη στροφή απαντά στο ερώτημα: με ποιον τρόπο να αντιληφθούμε την τελική κατάσταση

 [K4]Ερώτηση: αφού τα φαινόμενα είναι καθαρά κ τίποτα δεν υπάρχει, τι είναι όλες αυτές οι εκδηλώσεις;

Απάντηση: όλες οι εκδηλώσεις είναι η φύση του ίδιου μας του φωτισμένου νου, της ίδιας μας της μποντιτσίτα

 [K5]Ποιά είναι η φύση του νου; Επειδή είναι φωτεινότητα καλλιεργείς το νου που δεν έχει σημεία αναφοράς

 [K6]Πως πρέπει να αντιλαμβανόμαστε τα πράγματα στο σχετικό επίπεδο; όλα είναι παροδικά